تبلیغات
هنر معماری
یکشنبه 16 مرداد 1390  04:38 ب.ظ    ویرایش: یکشنبه 16 مرداد 1390 04:52 ب.ظ

نمای ساختمان ها در اثر عوامل زیر دچار خرابی هایی از قبیل طبله كردن، ترك خوردگی، شوره زدگی، آلوئك، لكه دارشدن، پوسته پوسته شدن، كنده شدن سنگها و آجرهای نما، تغییر رنگ و ظاهر اولیه نما و ... می‌شوند:

-نشست جزیی یا كلی ساختمان - یخبندان و انجماد آب یا رطوبت اضافی موجود در نما یا سطح زیركار- انقباض و انبساط هاو یخ و آب شدنهای متوالی و با اختلاف دمای شدید - شوره زدگی یا سولفاته شدن نما در اثر استفاده از آب حاوی سولفاتهای محلول در آب مصرفی برای ساخت ملاتهای سیمانی و گچی و... و نیز بتن مصرفی در تولید نماهای بتنی، البته این مواد سولفاتی ممكن است در خود آجر یا تركیبات دیگر ملاتها هم وجود داشته باشند - آتش سوزی خصوصاً در نماهای بتنی - ترك خوردگی و به طور كلی آسیب دیدگی سطح زیر كار - اختلاط نادرست تركیبات و اجزا در نماهای بتنی و سیمانی و نیز ملاتهای مصرفی - استفاده از نوسان بالای دما برای گیرش سریع اندودها و ملاتهای بكار رفته در نما سازی بعنوان مثال استفاده از وسایل گرم كننده.
 
در اثر شکست دیوارهای باربر و نشست آنها ، طاقهای پوشش نیز نشست می کند و در امتداد تیرهای پوشش ، ترک هایی ایجاد می شود . در بعضی موارد که شکست ها همراه با نشست است ، درطاق پوشش ترکهای
فرعی به صورت مورب بوجود می آید. این ترکها در اندود های سطحی چشمگیر است . در این صورت ترکها را باید کاملاً باز کرد و اطراف آنها راعمق بیشتری داد تا عمل تعمیر و لکه گیری با قسمتهای قبلی کاملاً پیوند بخورد و یکپارچه شود . محل ترکها را پس از مرطوب کردن ، با گچ و خاک اصطلاحاً « تیزون » پر می کنیم و ترکها را می گیریم . سپس سفید کاری آن را انجام می دهیم .

توجه : در بعضی موارد ، ترکهای به وجود آمده در سقف به حدی است که تعمیر آنها امکانپذیر نیست . در این صورت ، اگر رنگ سقف روغنی باشد ، آن را با چراغ پریموس دستی می سوزانیم و سپس با کاردک ، رنگ های سوخته را از سطح کار بر می داریم وسطح اندود رخم زده شده را سفید کاری می کنیم .

پیشگیری رطوبت بالا رونده:چنانچه دیوار بنا قیر اندود نشده باشد ، و یا به علل گوناگون قیر اندود آن معیوب اجرا شده باشد و به علت چکه کردن از لوله و یا هرعلت دیگر ، ممکن است رطوبت از سطح پی و کرسی چینی به مرور زمان به طرف بالا بکشد و سبب اشکالات اساسی و ظاهری شود. اشکالات ظاهری ممکن است سفیدک زدن ، شوره زدن ، پوسته کردن ، ورقه شدن ، کپ کردن و با طبله شدن گچکاری واندود باشد . دراین صورت ، امکان خالی شدن پای دیوار وجود دارد که خطرناک است . از نظر بهداشتی نیزعوارض ناگواری وجود داردکه به مرور زمان پیش می آید . اگر پی شفته ای باشد ، در اثر رطوبت حالت خمیری پیدا می کند که به مرور زمان ، باعث نشست ساختمان نیز می شود .

 

روش پیشگیری : معمولاً حد بین ملات و موزاییک را در زیر دیوار قیر اندود می کنیم . برای قیر اندود کردن مرحله ای دیوار ،با رعایت 100 تا 120 سانتیمتر فاصله از دیوار را شمعبندی می کنیم و در صورت نیاز به طور مطمئن تنگ می بندیم .

خالی کردن پای دیوار : برای اینکه قیر اندود به صورت اصولی انجام شود ، به اندازه 50 تا 60 سانتیمتر پای دیوار را به شکل یک کانال سرتاسری خالی می کنیم . ارتفاع این کانال به اندازه 30 سانتیمتر است .

شکافتن قسمت های مختلف دیوار

1- برای اجرای قیر اندود به اندازه 5 رج از دیوار مرطوب را ، حدود 120 سانتیمتر خالی می کنیم .
2- سه رج در ناحیه سطح زیر موزاییک و 2 رج در سطح روی موزاییک را خالی می کنیم .
3- معمولاً یک متر از دیوار سالم را رها می کنیم و مجدداً 5 رج ، حدود 120 سانتیمتر را خالی می کنیم .
4- به ترتیبی که گفته شد ، تمام جوانب دیوار را که مرطوب است ، به شکل یک در میان مانند لانه زنبوری خالی می کنیم .

کرسی چینی

1- در سطوح دیوار ، خط ترازی به ارتفاع لازم درست می کنیم و بعد از اندازه برداری کرسی چینی ، با ملات ماسه و سیمان و آجر آبخوار در سه رج با رعایت پیوند ، بنایی می کنیم .
2- در حفره های باز شده ، کرسی چینی را کاملاً همتراز یکدیگر بنایی می کنیم .
3- پس از سه رج کرسی چینی ، اندود ماسه و سیمان را به طور صیقلی انجام می دهیم .

بستن زیر دیوار

1- بعد ازعایق کاری با قیر گونی ، ملات ماسه و سیمان می ریزیم و دورج آجر آبخواررا با رعایت پیوند و 10 سانتیمترعقب نشینی از هر طرف ، عایقکاری مرحله بعد را انجام می دهیم .
توجه : رج انتهایی را نیز با ملات بسیار نرم و مقاوم به صورت غوطه ای انجام می دهیم تا حالت افت و نشست در دیوار به وجود نیاید .

برداشتن نواحی مسدود دیوار

1- به طوری که ذکر شد ، قسمت هایی از دیوار را که مسدود مانده است ، با دقت خالی می کنیم .
2- کرسی چینی و بعد از آن ، اندود ماسه و سیمان سپس قیر اندود را با رعایت اورلپ انجام می دهیم . در خاتمه ، دو رج انتهایی را با رجهای قبلی قفل و بست می کنیم و به شکل غوطه ای و کاربند کردن در سطح زیر دیوار آن را کاملاً می بندیم .

تعمیر کفسازی

1- پس از اجرای قیر اندود ، کانال خالی شده را با ماکادم ، و روی آن را با سنگهای شکسته و خرد شده پر می کنیم .
2- چنانچه در کفسازی ، بتون ریزی سبک اجرا شده باشد ، آن را تعمیر و سپس موزاییک فرش می کنیم .
توجه 1 : درمواردی که بلوکاژ کنار دیوار فاقد بند انبساط باشد ، درموقع تعمیرو کفسازی، بند انبساط با مصالح موجود اجرا وسپس مراحل بعدی بنایی انجام می شود .
توجه 2 : عمل اندود کاری باید بعد از موزاییک فرش و دوغاب ریزی انجام شود . چنانچه موزاییک فرش شود ، اما دوغاب ریزی بعد از اندود گچ و خاک دیوارها انجام شود ، خطر پر شدن بندها پیش می آید . در این حالت ، دوغاب نمی تواند در عمق بندها نفوذ کند و فقط به شکل سطحی است و بعد از مدت زمانی ، امکان دارد طبله کند و بیرون بزند .

اجرای اندود کاری: پس ازساختن قرنیزسیمانی یا نصب سنگ قرنیزو دوغاب ریزی پشت آن وهمچنین بند کشی بین سنگهای قرنیز ، سطح دیوار را جارو و مرطوب می کنیم و سپس گچ و خاک را به نسبت یک به یک به شکل هموار ، اما با سطحی زبره
بنایی می کنیم .

سفید کاری

1- معمولاً دیوار را به ارتفاع چند سانتیمتر بالاتر از گچ کاری قدیمی به طور فارسی می تراشیم .
2- محل گچکاری قدیم و سطح اندود شده را پخ ، و با گچ آماده و کشته در دولایه سفید کاری می کنیم .

ابزار زنی

در بعضی موارد، محل نشست سفید کاری روی قرنیز سنگ با رعایت به اصطلاح « ابزار زنی » به صورت مدور و گود درمی آید.

پیشگیری رطوبت بالا رونده به روش سیستماتیک

در سالهای اخیر در کشورهایی مانند هلند ، انگلیس ، اسپانیا و یونان ازروش پیشگیری رطوبت به طریق سیستماتیک استفاده میشود.این روش بسیار اصولی و با صرف هزینه مناسب است . اتلاف وقت و زحمت بسیار هم ندارد . در عایق سازی بناهای باستانی و قدیمی مانند کلیساها ، کاخها ، اماکن عمومی و منازل قدیمی که به طور کلی اسکلت آجری دارند ، مورد استفاده خاص قرارمی گیرد. مکانیک ساده و جالب عایق سازی در این روش سبب شده است که طی چند سال گذشته در ایران نیز از آن بهره گیری شود .

وسایل کار : برای انجام این کار از اره هایی با شکلهای مختلف مدور و معمولی در ابعاد کوچک و بزرگ استفاده میشود . نوع معمولی آن با طول 42 اینچ ، عرض 3 اینچ و ضخامت 7 میلی متر برای برش دیوار مورد استفاده قرار می گیرد . از نوع جدید آن نیز که تیغه دایره دارد ، استفاده فراوان می شود .جنس اره فولاد نرم است و با کبالت ، کرم و یا تنگستن روکش می شود . نوع مقاوم آن با کاربید تنگستن آب داده می شود. به طوری که ذکر شد ، جنس این نوع فلز نرم است و روکش های مذکور به مقاومت آن ها کمک شایانی می کند . این اره ها دستگاه متحرک مکانیکی دارند و با برق و یا بنزین کار می کنند .

نحوه اجرا

1- اندود رجهای پایین دیوار را به اندازه 20 سانتیمتر به طور سراسری می تراشیم .
2- سطح را جارو و عاری از گرد و غبار می کنیم .
3- رج انتهایی و یا رج دوم طوری انتخاب می شود که برش در ضخامت آجر و در واقع وسط رج باشد ؛ یعنی با استفاده از خط تراز بین ضخامت آجر خطی سرتاسری کشیده می شود .
4- در دیوارهای باربر سرتاسری ، طول برش به اندازه 50 سانتیمتر و در ستون های منفرد ، طول برش با طول ستون باربر آجری متناسب است . برش به اندازه 20 تا 30 سانتیمتر انجام می شود .
5- گوشه دیوار را با قلم و چکش تا 20 سانتیمتر خالی می کنیم .
6- با استفاده از اره نوع کاردی که طول آن کوتاه ، حرکت آن کم و کاملاً قابل کنترل است ، عرض دیوار را با نوک اره سوراخ و آن را آماده برش طولی می کنیم .
توجه : برای اینکه تیغه اره در راستای خط و بدون موج حرکت کند، اره را روی چهار تراش می خوابانیم و تیغه را روی آن حرکت می دهیم .
7- برش را تا 50 سانتیمتر ادامه می دهیم .

عایق کاری

1- دیوار بریده شده با دستگاه ، با فشار هوا باد زده می شود تا غبار حاصل از برش دیوار از محل خارج شود .
2- آب با فشار به صورت پودر در جداره باز شده اثر می کند و باعث خیس شدن جداره آجر بریده می شود .
3- از ورق های ایزوگام بسیار فشرده و یا مقواهایی قیری که در چند لایه فشرده شده است ، به طول 40 سانتیمتر و به عرض دیوار می بریم .
4- با دوغاب رقیق سیمانی ، دو طرف عایق آماده شده را اندود می کنیم .
5- به کمک فرد دیگری دوغاب رقیق سیمان را با دستگاه ملات پاش به داخل درزمی رانیم تا دو سطح جداره به دوغاب سیمان کاملاً آغشته شود .
6- ورق عایق را با فشار به درز می رانیم و زیر دیوار را کاملاً محکم می کنیم .
برش مجدد : پس از خودگیری مرحله اول سیمان که یک ساعت به طول می کشد ، جهت عبور تیغه اره ، 10 سانتیمتر فاصله خالی گذاشته می شود . سپس دوغاب اضافه را می گیریم و مسیر تیغه را باز می کنیم .
توجه 1 : تیغه اره را بلافاصله از محل خارج می کنیم ، می شوییم و پس از خشک کردن لا به لای دنده های آن ، برای استفاده مجدد آماده می کنیم .
توجه 2 : مجدداً دیوار را به اندازه 40 سانتیمتر می بریم . طول به دست آمده 50 سانتی متر می شود ( که 40 سانتیمتر ازآن همواره عایق گذاری می شود ) .باید توجه داشت که عمل بریدن و اجرای عایقکاری از چهار طرف دیوارهای فضا انجام می شود .

عایقبندی با استفاده از ترکیبات شیمیایی

1- پس از برش دادن دیوار و گرفتن گرد آن ، جداره باز شده پشت دیوار را با صفحه ای مسدود می کنیم . مواد شیمیایی را که مانند گرد است ، به نسبت لازم با آب مخلوط می کنیم تا به شکل دوغاب در آید .(مخلوط در دستگاه سربسته ای که پره های گردنده دارد ،ساخته می شود) .
2- محلول به دست آمده را که « سیلی کونات » نام دارد ، از دستگاه که مانند ملات پاش و قیر پاش کار می کند ، با فشار به جداره می رانیم . این محلول بلافاصله با هوای محیط ترکیب و سخت و مقاوم می شود .
3- نوع مقاومتراین محلول را که « سیلی کونات لاتکس » نام دارد ، با ترکیبات دیگری بترتیبی که گفته شد، تهیه میکنیم و به درون درز می رانیم . محلول ، حالت سخت استخوانی اما اسفنجی پیدا می کند .
توجه : این محلول ، هم به عنوان عایق رطوبتی و هم به عنوان پر کننده زیر دیوارها ، بسیار سریع و مطمئن است و کاربرد فراوان دارد ؛ اما هزینه آن از هزینه اجرای دو مرحله قبل بیشتر می شود .

علت نفوذ رطوبت به ناحیه کفخواب پشت بام

آبروی پشت بام به چند علت دچار نفوذ رطوبت می شود که به آنها اشاره می کنیم :
1- نشستهای احتمالی باعث باز شدن لایه های زیرین می شود .سپس آب در آنها اثرمی کند و باعث به وجود آمدن رطوبت در ناحیهناودانی و سایر قسمتها ، بخصوص زیر سقف در فضاهای داخلی و نماهای خارجی می شود . اگر چنین شود ، مشکلات فراوانی از جهت تعمیر پیش خواهد آمد .
2- قیر اندود و آسفالت پشت بام به علت تماس با هوای آزاد ، اثرات جوی ، استفاده از سطوح پشت بام ، برف روبیها و بارانهای شدید فرسوده می شود. به همین علت ، آسفالت و قیراندود آن هر چند سال یک بارباید عوض شود ؛ مگرسطح آن موزاییک فرش شده باشد.
3- وارد آوردن هرگونه ضربه به سطح پشت بام باعث شکست قیر اندود می شود ؛ بویژه زمانی که هوا سرد است .استفاده از قیرهایی که درجه غلظت آن ها در نقاط مختلف متفاوت است نیز ایجاد مشکل می کند . معمولاً در نقاط سردسیر از قیرهای
که درجه غلظت بیشتری دارند ، کمتر استفاده می شود ؛ و یا آن را با قیرهایی که درجه غلظت پایین تری دارند ، مخلوط می کنند و بعد مورد استفاده قرار می دهند .
4- اجرای کف خواب گذاری در گوشه و نواحی کناری پشت بام ممکن است با اشکالاتی همراه باشد و به علت محدودیت محل ، کار عایق کاری بدرستی انجام نشود . به طور کلی ، ناودان باید در میان پشت بام گذاشته شود . این روش اولاً سبب اجرای دقیق و بدون اشکال خواهد بود . ثانیاً حدود 100 متر مربع کشش آب از چهار طرف ( از هر سو 5 متر ) را به وجود می آورد .

روش ترمیم قیر اندود

اثررطوبت درزیر طاق و بیشتردرناحیه ناودان به وجود می آید که محل نفوذ سوراخ را تا حدودی نشان می دهد.با برداشتن آسفالتمحل مذکور ، سطح قیر اندود را جارو می کنیم و ناخنک های آن را می گیریم و در ابعاد بیشتری از سطح قیرگونی قبلی ،درناحیه ناودانی قیر مذاب را با پارو طوری پهن می کنیم که کوچکترین منفذی وجود نداشته باشد . گونی را می کشیم ودر محل پهن میکنیم قیر مذاب را روی گونی می ریزیم و لایه دوم گونی را در جهت معکوس رج اول پهن می کنیم ؛ به طوری که قیر داغ از سطح چشمه های گونی نفوذ کند . سپس قیر مذاب را بر سطح گونی جهت اندود عایق می کشیم . به همین ترتیب، دو لایه گونی و سه لایه قیر کشیده می شود . محل کفخواب را با توپی یا مصالح دیگر می بندیم . سطح پشت بام را با آب می بندیم . فردای آن روز چنانچه
زیر سقف چکه نکند و رطوبتی نداشته باشد ، آسفالت می ریزیم و قسمتهای دیگر رویه آن را ترمیم می کنیم .لازم به ذکر است ، چنانچه ترمیم عایق در ناحیه کفخواب باشد ، عمل قیراندود روی کفخواب را باید با دقت انجام داد ؛ گونی محل سوراخ آبرو را برید ؛ سطح داخلی لوله را قیراندود کرد ؛ و گونیهای بریده شده را به قسمتهای درون لوله کفخواب برگرداند .

موزاییک فرش : با ملات ماسه و سیمان کاملاً سفت و کم آب که ملات با ماسه مخلوط نشود و بنا به اصول موزاییک فرش با رعایت فاصله هر موزاییک با موزاییک بعدی به اندازه 5 میلیمتر جهت نشست دوغاب ماسه و سیمان ، درزها به طور کامل و
با رعایت هر چهار رج از محور عمودی و افقی ، بند انبساط موزاییک فرش را انجام میدهیم . بند انبساط با تخته گذاری سر و ته باریک به اندازه 5/2 سانتیمتر به وجود می آید . درزمان مشخص ، تخته را از درز انبساط بر می داریم ، محل خالی را با آسفالت
نرم پر میکنیم و قدری می کوبیم . سپس ، عمل دوغاب ریزی درزهای موزاییک فرش را بسیار دقیق انجام می دهیم . توجه : اجرای بند انبساط در موزاییک فرش پشت بام سبب می شود که در اثر « الاستیسیته » سقف ، ملات زیر موزاییک نشکند
و مشکلات نفوذ رطوبت در سقف پیش نیاید .
توجه مهم : روش فلنچ گذاری با نصب کلاهک وموزاییک فرش روی قیراندود با مشخصات اجرایی گفته شده ، یک اجرای بسیار اصولی است که مشکلات تعمیر و یا تعمیر مجدد را بکلی از بین خواهد برد .

قیراندود اطراف لوله های هواکش ، آب باران ، دودکش و کانال کولر

معمولاً برای پیشگیری از پوسیدگی کانال کولر و همچنین زنگ زدن لوله چدنی داخل هواکش ها ، لوله آب باران و دودکش ، تا ارتفاع لازم قیر اندود می کنیم و برای محافظت آنها ، ماهیچه بتونی یا دیوار آجری به کار می بریم .

سطوح کرمو در اسکلت بتونی به عللی چند ، سطوح و یا حجم بتون ریزی سوراخ و اصطلاحاً کرمو می شود . کرموها بر دو نوعند :
کرموهای سطحی : در این حالت ، سطح بتون خلل و فرج های ناچیزی دارد که با بتونه می توان آن را ترمیم کرد و یا اگر خیلی ناچیز باشد ، از آن چشم پوشید .
کرموهای عمیق : عواملی همچون ویبراسیون ، دانه بندی نادرست ، آب زیاد در بتون سبب ایجاد کرموها در حجم بتون می شود .

ترمیم سطح کرمو

معمولاً سوراخهای ایجاد شده در بتون را باز می کنند ؛ یعنی درون حفره ها به جستجو می پردازند تا اگر درحجم و بعد از پوشش بتون حفره های پنهانی وجود دارد ، نمایان شود . با میخ فولادی بلند و یا قلم تیز و باریک ، سطح درون حفره ها راخالی می کنیم؛ طوری که بتوان بتون را در آن براحتی ترزیق و محل را ترمیم کرد .

حمله سولفاتها

در مواردی ، ترکیبات سولفاته دردانه بندی که ناشی از نوع سیمان ، وجود نمکها و یا آب دریاست ، باعث متخلخل شدن سطح بتون می شوند . به طور مسلم ، اگر سولفات ها به شکل ترکیب در بتون به کار رفته باشند ، آن قسمت از بتون را اگر فاقد نیروی فشاری باشد ، به شکلی مطمئن خالی و مجدداً جهت قطعه سازه قالب بندی و بتون ریزی می کنیم .

توجه : چنانچه حمله سولفاتها سطحی باشد ، جداره بتون متخلخل و یا ورقه ورقه می شود که در هر دو صورت ، سطوح سوراخها را بازتر ، قسمتهای ورقه شده را نیز از سطح جمع و سپس محل را ترمیم می کنیم .

تمیز سازی میلگردها

چنانچه اثر سولفاته شدن تا سطح میلگردها پیشروی کند ، آنها را نیز اکسیده و دچارخوردگی می کند . در این حالت ، باید سطوح میلگردها را بتراشیم و با برس سیمی ، گرد حاصله را نیز بگیریم تا محل برای تعمیر بتون آماده شود . لازم به ذکر است که باز کردن حفره ها و خارج کردن اثر سولفاتها از سطوح بتون ، غباری تولید می کند که با جارو کردن و حتی دم زدن گرفته می شود . پس از اطمینان کامل از تمیزی محل ، سطح را مرطوب می کنیم و عمل تعمیر را انجام می دهیم .

ترکیبات مصالح تعمیر کاری

معمولاً درلکه گیری که به وسیله ریزدانه ها انجام میشود ، از دانه های ماسه زیر 36/2 میلیمتر استفاده میشود. مقدار سیمان باید با سیمان مصرف شده در اسکلت بتونی مناسب باشد . مقدار آب بتون هم باید به انداز? 3/0 مقدار سیمان مصرفی باشد . ملاتی که جهت وصله کاری استفاده می شود ، نباید رقیق باشد ؛ بلکه باید لزدار و با خاصیت چسبندگی بیشتری باشد .
بتون ساخته شده با فشار و با رعایت اصول فنی به کار می رود ؛ طوری که دقیقاً درلا به لای حفره های کوچک و بزرگ و یا در لای میلگردها نشست کند . این عمل را با دست و دستکش و با رعایت فشرده کردن ملات در شیارها ، حفره ها و سوراخها انجام می دهیم . سپس با تخته ماله می کوبیم و صاف می کنیم .
توجه 1 : برای همسطح کردن بتون هرگزاز مال? فلزی استفاده نمی کنیم؛ زیرا صیقلی بودن سطح ترمیم شده ،دوگانگی مشخصی در اسکلت بتونی به وجود می آورد . برای شکل دادن سطح ترمیم شده ، به جای ماله از ورق یونولیت استفاده می کنیم .
دراین روش ، چشمه های ریزی که در سطح بتون به وجود می آید ، مانند چشمه های ریز سطوح بتون اکسپوز? قدیمی خواهد شد.اگر ورق یونولیت در دسترس نبود ، می توان از کنف استفاده کرد و سطح را مالش دورانی داد تا سوراخ های کوچک سوزنی به وجود آید .
توجه 2 : چنانچه سطوح بتونی دارای نمایش الیاف چوبی باشد، برای اکسپوزساختن سطوح ترمیمی،بعد ازراندن بتون درحفره هاتخته ای را که دارای اثر الیاف باشد ، درمحل ترمیم شده قرارمیدهیم . با کوبیدن چکش لاستیکی برسطح آن، اثر الیاف چوب را بر سطح اندود تعمیری و تازه نقش می دهیم .معمولاً تخت? مذکور با سیمکشی و یا کلاف کردن نگهداری می شود . چنانچه محل ترمیم شده در زیر سقف باشد ، بر سطح اندود وبتون تعمیر شده تخته می گذاریم وزیر آن را با شمع تا یک هفته نگه می داریم ؛ زیرا برداشتن سریع تخته باعث می شود که لای? تعمیر شده جدا و یا ورقه شود .
توجه 3 : در وصله کردن ، چون که زمان بتون ریزی قبلی و ترمیم متفاوت است ، به طور مسلم در تعمیر ، دو رنگی وجود دارد که دوری از آن اجتناب ناپذیر است .
ازاین رو باید ازمخلوط ماسه با سیمان سفید که به نسبت 10 تا 15 درصد با سیمان سیاه قبلاً مخلوط می شود استفاده کر د. مقداری از مخلوط مذکور را به شکل نمونه تهیه و درشرایط خودگیری و آب دادن تا مدت 7 روز نگهداری میکنیم تا با سطح قبلی همرنگ شود . اگر یک رنگ نشود ، با کم و زیاد کردن سیمان سفید می توان رنگ دلخواه را به دست آورد .

آسیب خوردگی بتون

1- آب دریا بر سطوح قطعات اثر میکند . پس از تبخیر آب ، نمک درحفره های ریز و درشت اثرمیگذارد و سبب پیدایش بلورهای نمک می شود . این بلورها در اثر گرما و حرارت درروز و اختلاف درج? محیط به واسط? سایه و یا درشب سبب تنشهایی میشود که بتون را ترک می دهد .
نمکها نفوذ کلریدها و سولفاتها را به داخل قطعات بتونی شدت می دهند . در مجموع ، گاز کربنیک که در واقع یک اسید انیدریدی است ، با آهک آزاد در بتون ترکیب می شود . این حالت باعث کاهش قلیایی آهک می شود . این فعل و انفعالات «کربونیزاسیون»نام دارد .پیشرفت کربونیزاسیون دربتون ، به کیفیت آن بستگی کامل دارد که درمراحل اول ، سریع اما بعدها کند است ؛ یعنی هرسال حدود5 میلیمتر، پس از گذشت 4 سال حدود 10 میلیمتر و بعد از 25 سال تا 25 میلیمتر در عمق بتون پیشروی میکند و در نتیجه ، در سطوح و حجم بتون ترکهایی به وجود می آورد .
2- علت دیگر ترکهای عمیق در بتون، وجود اکسیژن در کلریدها و همچنین آب در اطراف میلگردهاست که پس ازنفوذ بر فولاد ، زنگ آهن را به وجود می آورد که بسیار خطرناک است. زنگ حاصله تا قطر تقریبی 10 برابر میلگرد اطراف خود را پر میکند
و سبب پیدایش تنشهای درونی بتون و درنتیجه، ترکهای سریع طولی در مسیر میلگردها میشود که این امرخطرناپایداری ستون را در پی خواهد داشت .
توجه : نقیصه مذکور در سطوح و حجم قطعات بالای سطح آب بمراتب بیشتر از سطح زیر آب است .

تعویض عضوهای معیوب

در بعضی موارد ، خوردگی تا عمق بتون پیش میرود که از یک عضو فقط مقداری ناچیز سالم باقی میماند. در این حالت اطراف محل شمعبندی شده با دژبر بتون را تخریب میکنیم . میلگرد خورده شده نیز بریده میشود. جهت نشست میلگرد در بتون کهنه، به قطرلازم سوراخ میکنیم. پس ازاستقرارمیلگردهای قدیمی جهت اتصال به میلگردهای جدید نگهداری شده ، از جوشکاری استفاده میکنیم . پس از خاموت بستن و ماسه پاشی بترتیبی که قبلاً ذکر شد ، قالبها را مستقر میکنیم و با توجه به نوع دانه بندی و نداشتن مواد زائد درمواد ترکیبی ، مقدار سیمان و نوع آن ، مقدار آب آشامیدنی و تهیه اصولی بتون ، کار را شروع می کنیم .

توجه 1 : نوع مصالح ، مواد ترکیبی و مقدارسیمان دربتون تازه و بتون کهنه باید مساوی باشد تا واکنشهایی پدید نیاید و دوعضو به طور اصولی پیوند بخورند .
توجه 2 : بعد ازباز کردن قالب ، اگر روکش صیقلی با خمیر اپوکسی به طور لیسه ای انجام شود، در مقابل اثر بخار آب ومکش عایق مقاومی به وجود خواهد آمد .
توجه 3 : در بعضی موارد ، حفره های ریزدر سطوح به وجود می آید که اثرآنها کم است و به میلگردها نمیرسد. دراین صورت می توان حفره سطوح ، حفره های ریز بالای سر ، زیر کنسولها و پوترها را با خمیر سفت اپوکسی پر کرد .
توجه 4 : چنانچه حفره های مذکور فراوان و سنگپایی باشد ، پس از تمیز کردن و عاری ساختن سطوح از گرد و غبار با دستگاه بتون پاش ، ملات ریز دانه با عیار سیمان کافی را کاملاً در حفره ها پر می کنیم . پس از صاف کردن محل می توانیم آن را با محلولهای شیمیایی « بوتادین و یا رزین استیرن » در مقابل مکش رطوبت عایق کنیم .

درزگیری ترکها در بتون

پس از برداشتن یک عضو معیوب ، امکان دارد در جوانب و امتداد عضو عوض شده ، ترک و یا ترک های متفرقی باقی بماند .معمولاً در اطراف این ترکها ، زنگ آهن میلگردها وجود دارد که باید خارج شود .در آغاز ، روی سطوح خارجی ترک را یک ترکیب خمیری مانند مخلوط « اپوکسی » و « ویسکوزیته » می کشیم و درزگیری می کنیم . پس از سخت شدن خمیر ، درزبندی با دستگاه مخصوص هوای فشرده را درون ترک می رانیم تا زنگ آهن اطراف میلگردها و بخار و رطوبت خارج شود . معمولاً این استخراج از نواحی سوراخهای باز انجام می شود. این عمل را آنقدر ادامه می دهیم تا دیگر از زنگ و رطوبت اثری دیده نشود .سوراخهای به وجود آمده را با خمیر سفت اپوکسی پر می کنیم و سپس از پستانک هایی به قطر 5/9 میلیمتمر که به همین منظور ساخته شده است ویک شیر یکطرفه از جنس « پلی اتیلن » روی آن وصل است ، استفاده می کنیم . پستانکها به فاصله 20 تا 25 سانتیمتر روی ترک قرار می گیرند .
با دستگاه تزریق وشیلنگ شفاف، موادی راکه به نسبت 1 واحد اپوکسی و 7 واحد گرد سنگ آماده کرده ایم، بلافاصله با فشاری مناسب به درون ترکها می رانیم .
توجه : پس از پرشدن قسمت پایین ترک ، مواد مذکور درپستانک اولی مشخص می شود ؛ یعنی ترک تا آن حد پر شده است. به همین ترتیب کار را دنبال می کنیم تا آخرین پستانک پر شدن ترک را از محلول رقیق نشان دهد . مواد اپوکسی و گرد سنگ به صورت مخلوط در درون ترکها فوراً سخت و مقاوم می شوند .

جاسازی بتون

بتونی را که تازه ساخته میشود، در شرایط دانه بندی مناسب ، به روشهای معمولی و با تزریق و بتون پاشی، به درون شکافهای بزرگ وحفره ها وارد میکنیم. باید توجه داشت که خصوصیات دو بتون کهنه وتازه باید یکسان باشد تا عملکردحرارتی وسرایت بخار از دو بتون ، سبب نزدیکی آنها به یکدیگر شود .
توجه : چنانچه سطوح بتون کهنه قبلی به مواد چسبنده آغشته شود وسپس تزریق بتون صورت گیرد، بین بتون تازه و کهنه پیوند اصولی برقرار می شود ؛ در ضمن فولاد در مقابل خوردگی تا حدی عایق خواهد بود .
در بعضی موارد ، برای پر کردن شکافهای زیر آب و یا تقویت سازه ها از روش بتون پیش آکنده استفاده می کنیم . به این ترتیب که دانه های سنگی را در محل تزریق بتون و لا به لای دانه های سنگی می چینیم .

عمل روکش سازی

1- از ریز دانه ها ، ماسه ای به نسبت یک به یک با سیمان به شکل خشک مخلوط می کنیم . سپس ، محلول لاتکس را به مخلوط اضافه می کنیم تا به حالت رقیق خمیری درآید و به صورت یک لایه آستر بر سطح بتون که قبلاً تمیز و غبار گیری شده است ،می کشیم .
2- یک واحد حجمی سیمان و دو واحد ماسه را با محلول لاتکس مخلوط و رقیق میکنیم و به ضخامت 20 تا 25 میلیمتر برسطح آستر می کشیم . سپس ، آن را کاملاً صاف می کنیم و صیقل می دهیم .
توجه 1 : صیقلی بودن هر چه بیشتر روکش ، باعث می شود که « کربونیزاسیون » در اندود و در نتیجه ، در قطعات بتونی به وجود نیاید . همچنین نفوذ بخار آب را به درون مصالح بتونی خنثی می کند .
توجه 2 : ازمحلول « لاتکس و اکریلیک » و همچنین « اپوکسی » همراه با مخلوط « کوارتیز و سیلیس » میتوان قشری نازک سخت و صیقلی ، اما عایقی مقاوم برای سطوح روکشها به وجود آورد .

   


نظرات()   
یکشنبه 16 مرداد 1390  04:15 ب.ظ    ویرایش: یکشنبه 16 مرداد 1390 04:27 ب.ظ

از گذشته های دور در مناطقی که چوب مرغوب و فراوان در دسترس بوده ، قسمت های مختلف ساختمان ها از جمله کف ، بدنه و سقف آنها را با چوب می پوشانده اند . امروزه نیز پوشش های چوبی به اشکال و شیوه های گوناگون متداول است . در این گونه پوشش ها از نرم چوبها و سخت چوبها در رنگها و نقشهای متفاوت استفاده می شود .


نکته قابل توجه این است که در تعیین مشخصه‌های مکانیکی چوبها باید مواردی همچون جهت الیاف چوب، مقدار رطوبت، نوع چوب، محل رویش، پهنی دایره سالانه، درجه حرارت، تعداد گره‌های روی چوب، شرایط نمونه گیری، شرایط لحظه‌ای آزمایش و دستورالعمل آزمایشی را در نظر گرفت.

در نمای ساختمان از انواع پروفیل‌های چوب‌های سوزنی برگ كه با ایجاد لایه محافظ از جنس رنگ روغن‌های طبیعی، نما را در برابر اشعهUV، قارچ، كپك، حشرات چوب‌خوار، پوسته شدن و ترك خوردن محافظت می‌كند و مقاومت بالایی در برابر رطوبت و آب ایجاد می‌كند، استفاده می شود.


بعضی از کاربرد های نمای چوبی عبارت است از:

  •  کف ساختمانها و محوطه های باز
  •  فنسها و پرچین و چهارچوب در و پنجره ها
  •  نمای داخلی مثل دیوارکوب
  •  دکوراسیون داخلی
  •  نیمکت سونا

مزایای استفاده از نمای چوبی :

  •  دوام بالا
  •  ثبات بسیار بالا
  •  طول عمر بالا
  •  ثبات رنگ بالا
  •  عدم تاثیر بر سلامت انسان
  •  مقاوم در برابر پوسیدگی و موریانه بدلیل نبودن رزین و وجود رطوبت و ...
  • زیبایی
  • رنگ و طرح زیبا

چوب یک ماده ناهمگون است بنابراین مقاومت چوب در هر نقطه از آن متفاوت بوده و به خواص آن نقطه بستگی دارد. مقاومت کششی چوب در جهت عمود بر الیاف کمتر از آن در جهت الیاف می‌باشد. معمولاً چوب را به ندرت در جهت عمود بر الیاف تحت بار کششی قرار می‌دهند.


پوشش های چوبی دارای انواعی به شرح زیرند:

الف : کفپوش الواری 

کفپو الواری به صورت تخته های بلند به عرض 80 تا 250 میلیمتر و به ضخامت حدود 20 تا 40 میلیمتر بسته به نوع استفاده ساخته شده و اتصال آنها از پهلو و انتها با کام و زبانه است و با میخ های آهنی یا چوبی به زیرسازی ، نصب و محکم می شوند .

ب : کفپوش نواری

کفپوش نواری مانند کفپوش الواری است ، ولی تخته ها کوچکتر شده و به شکل نوارهای باریک درآمده اند . پهنای تخته ها معمولاً 75 ، 100 و 150 میلیمتر است و ضخامت آنها از 10 تا 40 میلیمتر تغییر می کند . نرم چوبها از گونه های کاج و سخت چوبها از نوع بلوط غان ، راش و افرا انتخاب می شوند . این کفپوش ها به لحاظ مرغوبیت ، دوام و پایداری در برابر سایش ، درجه بندی و استاندارد شده اند .

ج : پارکت

کفپوش پارکت معمولاً از تکه های سخت چوب از گونه های مختلف در اندازه های متفاوت و نقش های گوناگون مانند شطرنجی ، جناغی و حصیری ساخته می شود . ضخامت تکه چوبها معمولاً بین 6 تا 18 ، در ازای آنها بین 75 تا 450 و پهنای آنها بین 20 تا 56 میلیمتر است و در کارخانه آماده می شوند . اتصال تکه ها بر روی زیرسازی کف ، توسط درودگر با میخ سرگم یا ماستیک در محل انجام می شود .

د : بلوک چوبی

بلوک چوبی نوعی پارکت ضخیم بوده و در ابعاد مختلف ساخته می شود . معمول ترین اندازه آن 90 × 50 × 50 میلیمتر است و به کمک آسفالت ماستیک بر روی کفسازی فرش می شود .

کفپوش های چوب پنبه ای

از چوب پنبه دو نوع کفپوش ساخته می شود : لینولیومی و کاشی چوب پنبه ای

لینولیوم

این محصول حدود یکصد سال پیش در انگلستان اختراع شد و سالهای متمادی تنها ماده کفپوش مصنوعی در دسترس بود . در کفپوش لینولیوم از روغن بزرک به عنوان ماده چسباننده استفاده می شود . روغن را به همراه گرما و به کمک هوا اکسیده می کنند تا به صورت خمیر سفتی که تا اندازه ای شبیه لاستیک است در آید ، به این خمیر گرد چوب پنبه ، رزین و گرد چوب و رنگدانه می افزایند و مخلوط حاصله را بر روی کرباسی پهن نموده و به شکل ورقه هایی به ضخامت های 2 تا 6 میلیمتر در می آورند . از این ورقه ها توپ هایی به عرض 1800 و کاشی های مربعی به اضلاع 200 تا 300 میلیمتر می برند . لینولیوم در دو نوع یکرنگ ساده و زینتی نقش دار ساخته می شود .

کاشی چوب پنبه ای

کاشی چوب پنبه ای از اختلاط تراشه ها و خرده های چوب پنبه با رزین و فشردن مخلوط خمیری در قالب ساخته می شود . برای گیرش رزین ، کاشی ها را می پزند . ضخامت کاشی ها 5/4 تا 8 میلیمتر و اضلاع کاشی های مربعی 150 تا 300 میلیمتر و اندازه کاشی های مستطیل 300 × 150 و 600 × 300 میلیمتر است .

اگر کف خانه تان ناهمواری دارد، می توانید از موکت یکپارچه وثابت ب عنوان کف پوش استفاده کنید .این نوع کف پوش نه تنها رنگ ،بافت ونقش متفاوتی را به اتاق شما می دهد،بلکه به گرم شدن اتاق ها کمک کرده ومی تواند مکان مطبوع و گرمی را در فصل سرد سال برایتان به ارمغان بیاورد .

کفپوش های طرح چوب والوان

به صورت رول در عرض 2و4 متر مناسب برای محیط های مسکونی وکم ترددکه با داشتن لایه پوشش تاپ تک کفپوش ه بهترین عملکرد را در مقابل سایش ونگهداری ساده ارائه می دهند.

کفپوش های طرح چوبی و الوان به صورت تایل در ابعاد 5/30×5/30-45×45 وکفپوش طرح چوب به صورت استریپ (الواری )در ابعاد 24/15×44/91 در طرح ها ورنگ های مختلف متناسب با هرسلیقه ای با داشتن قابلیت نصب آسان وسریع با پوشش لایه محافظتی پلی پورتان که نظافت آن به سادگی انجام پذیر است.

   


نظرات()   
یکشنبه 16 مرداد 1390  04:00 ب.ظ    ویرایش: یکشنبه 16 مرداد 1390 04:14 ب.ظ

بتن در مفهوم وسیع به هر ماده یا ترکیبی که از یک ماده چسبنده با خاصیت سیمانی شدن تشکیل شده باشد اتلاق می‌شود. این ماده چسبنده عموما حاصل فعل و انفعال سیمانهای هیدرولیکی و آب می‌باشد. حتی امروزه چنین تعریفی از بتن شامل طیف وسیعی از محصولات می‌شود. بتن ممکن است از انواع مختلف سیمان ونیز پوزولان‌ها، سرباره کوره‌ها، مواد مضاف، گوگرد، مواد افزودنی، پلیمرها، الیاف و غیره تهیه شود. همجنین در نحوه ساخت آن ممکن است حرارت، بخار آب، اتوکلاو، خلا، فشارهای هیدرولیکی و متراکم کننده‌های مختلف استفاده شود.
مقدار آب مصرفی در داخل بتن بسیار با اهمیت است. به منظور تکمیل فرایند واکنش سیمان با آب مقدار مشخصی آب مورد نیاز است. در صورتی که این مقدار کمتر از آن حد باشد قسمتی از سیمان برای واکنش آب کافی دریافت نمیکند و واکنش نداده باقی میماند. در صورتی که بیش از مقدار مورد نیاز آب به مخلوط بتن اضافه شود پس از تکمیل واکنش، مقداری آب به صورت آزاد در داخل بتن باقی میماند که پس از سخت شدن بتن باعث پوکی آن و نتیجتا کاهش مقاومت خواهد شد. به همین دلیل دقت در مصرف نکردن آب زیاد در داخل بتن به منظور حصول مقاومت بالا ضروری است.

مقدار آب لازم برای تکمیل واکنش به صورت پارامتر نسبت آب به سیمان تعریف میشود. این نسبت برای سیمان پرتلند معمولی حدود ۲۵ درصد است. با این مقدار آب بتن فاقد کارایی لازم خواهد بود و معمولاً نسبت آب به سیمان مورد استفاده در کارگاههای ساختمانی بیش از این مقدار است. در تعیین نسبت اختلاط بتن پارامتری لحاظ می‌شود که مقدار رطوبت سنگدانه‌ها را نیز قبل از افزودن آب به بتن لحاظ می‌کند که در تعیین مقدار آب مورد نیاز حائز اهمیت است. این رطوبت اضافی (یا کمبود رطوبت) مقدار رطوبت مازاد(کمبود رطوبت) سنگدانه‌ها از حالت اشباع با سطح خشک SSD یا(Saturated Surface Dry)است.

بتن سبک مسلح ارتجاعی نوعی سامانه سبک ویکپارچه با ساختار شبکه ای و قابلیت بالای جذب انرژی است. این ماده مرکب می تواندبه سادگی متشکل از نوعی خمیر اصلاح شده سیمانی با ماتریسی همگن و پیوسته از الیاف مقتضی و حفره ها یا سبک دانه های تغییر شکل پذیر پلی استایرین با پایائی مناسب یا مانند آن باشد که در ترکیبی متناسب با مشبک های فلزی و یا غیر فلزی موسوم به سامانه عمل کننده واحد را تشکیل می دهد .
این بتن سبک علاوه بر امکان اختلاط در محل کارگاه و قابلیتهای بالای کار پذیری ، داشتن قوام خمیری و چسبنده بودن ، بر خلاف اکثر موارد مشابه ، چه با ابزار های ساده ای همچون کمچه وماله وچه به صورت ماشینی با حداقل اتلاف مصالح و بر خلاف پاره ای دیگر از انواع بتن های سبک وبه خصوص بتن های عایق مسلح معمول که در ساخت وساز مورد استفاده قرار می گیرد ، قابل اجرا است . با توجه به عیار بالای مواد سیمانی ، نسبت کم آب به مواد سیمانی ، نسبت به مواد سیمانی ، نوع و میزان مواد به کار رفته و به ویژه ماتریس همگن و یکنواخت بتن الیافدار و چسبنده مورد استفاده ، در گیری مطلوب با تعلیقات در چهار چوب یک سامانه منسجم و واحد عمل کننده مطلوب بوده و کنترل و مهار مقتضی تغییرات حجمی بتن چون جمع شدگی ناشی از خشک شدن ممکن گشته است .
طرح اختلاط
به طور کلی مصالح مصرفی جهت ساخت این نوع بتن شامل موارد زیر است:

    نوع ویژه ای از بتن های سبک ، حاوی دانه های پلی استایرین
    الیاف (الیاف پلیمری از نوع پلی پروپیلن تک رشته ای)
    مشبک سیمی پیش پیش جوش شده (ابعاد چشمه های مشبک 5×5 سانتی متر مربع و مفتول های طولی و عرضی آن ها صاف و به قطر 2/5 میلی متر است.)
    میلگردهای حمایتی به عنوان عناصر همراه (میلگردهای عاج دار به قطر 12 میلی نتر)
    آب

در این جا به عنوان نمونه به طرح اختلاط ساده نوعی از این بتن سبک که می تواند به راحتی تولید شده و در ساخت دیواره های غیر باربر داخلی و خارجی با وزن نهایی حدوداً50-40 کیلو گرم بر متر مربع به کار رود، اشاره می کنیم:
به ازای هر کیسه سیمان 50 کیلوگرم (سیمان پرتلند تیپ1)،3/760 کیلوگرم پوزولان مصرفی (با سیلیس فعال یا بی شکل بیش از 65 % ونیز ریزی وقطر کم تر از 70میکرون) پودر لینگوسولفانات به مثابه نوعی روان ساز رایج و ارزن 125 گرم الیاف معمول پلی پروپیلن از نوع تک رشته ای با دنیر 3 به طول 12 میلی متر و آغشته به مختصری پودر خشک و بسیار نرم میکروسیلیس به منظور جدا سازی هر چه بیشتر الیاف ،1425 گرم سبک دانه های پلی استایرین موسوم به یونولیت با وزن حجمی واقعی 124 کیلوگرم متر مکعب به عنوان مثال با قطر حداکثر 3/5 میلی متر و بالاخره حدود 17/5 کیلوگرم آب .
بتن حاصل دارای وزن حجمی حدود 740 کیلوگرم بر متر مکعب برای پوشش دادن حدود 2/36 متر مربع از دو طرف دیوار مزبور (هر طرف به ضخامت 2 سانتیمتر) کافی است .
کاربرد بتن
در دنیا و به ویژه در کشور های صنعتی ، بتن های حاوی دانه های پلی استایرین موارد مصرف متعددی دارد.طبعاً تلاش مداوم به منظور ارتقاء کیفیت و فناوری تولید این مصالح نیز همچون دیگر مصالح موجود کماکان ادامه دارد.
شرکت های زیادی در جهان قطعات ساخته شده با این بتن را در ابعاد مختلف (به صورت غیر مسلح و یا مسلح با تسلیحات فلزی یا غیر فلزی با انحناهای گوناگون ) چه به عنوان قطعات باربر وچه به عنوان قطعات غیر باربر از جمله در ساخت سامانه دیوارهای گچی رایج DryWall به خصوص در دیوارهای خارجی و سرویس ها و... در سازه های گوناگون خود مورد استفاده قرار می دهند.
خمیر بتنی چسبیده و الیاف دار مورد نظر را می توان به آسانی بر روی مشبک های پیش جوش شده فلزی از نوع فوم دار با فوم پلی استاریرن پاشید و یا کشید ، بدین سان قطعه ای یکپارچه و بسیار سبک و عایق در ضخامت دلخواه به مثابه نعی پنل ساندویچی مسلح ودارای پایانی وسطح مناسب به دست می آید.
قطعه بتن سبک مرکب ارتجاعی دارای ویژگی های مطلوب کار پذیری چون قابلیت برش ،تراش و پیچ پذیری ، پیچ و رول پلاک ، امکان مرمت و نیز عبور تأسیسات ونصب رو اجرای چارچوب درها ، پنجره تزئینات و پوشش ها در رنگ های مقتضی و توان پذیرش پوشش ها نماهای مختلف است.
بتن سبک مسلح ارتجاعی چقدر در برابر زلزله مقاوم است؟
به طور کلی بهره گیری از سیستم های سبک ودر عین حا یکپارچه که بتن سبک مسلح نیز جزو آن ها است محوری ترین راهکار جهت مقاوم و ایمن سازی بسیاری از بناها در برابر زلزله است .
در این سیستم کاهش شایان وزن ، منجر به کاهش جدی نیروی برشی جانبی وارده از جمله نیروی مؤثر زلزله می گردد.
با کاربرد این بتن درساخت سازه وزن کل ساختمان گاهی می تواندبسته به مورد در حدود 65الی 85 درصد در مقایسه با برخی ساختمان های معمولی کاهش یابد . 

   


نظرات()   
یکشنبه 16 مرداد 1390  03:11 ب.ظ    ویرایش: یکشنبه 16 مرداد 1390 03:24 ب.ظ

رطوبت معمولا از سه طریق به ساختمان نفوذ می کند :
  1. از سقف ( پشت بام و طبقات که بدلیل استفاده نادرست از عایق و ایزولاسیون مناسب و در برخی موارد استفاده نکردن از آن ، آبهای جمع شده نفوذ کرده و .... ) 
  2.  از زمین و پی دیوار ( بالا آمدن آبهای زیرزمینی و جاری شدن در سطح زیرین ساختمان )
  3. از دیوار ها ( به دلیل خاصیت موئینگی میان مصالح دیوار ، آب از کف جذب شده و سرتاسر دیوار را تخریب میکند و دیوار های خارجی که بدلیل ارتباط مستقیم با آب باران و ... مقاومت نداشته و آب به تدریج نفوذ می کند )

جلوگیری از نفوذ رطوبت به دیوار :
  1.  کم کردن رطوبت اطراف ساختمان (زهکشی )
  2. پائین بردن سطح آبهای زیرزمینی و جلوگیری از نفوذ آنها به ساختمان - قلوه چینی ( بلوکاژ )
  3. استفاده از مصالحی که جاذب رطوبت نباشند 
علت جذب رطوبت مصالح ساختمانی به میزان تخلخل و وجود حفره های آوند گونه و همچنین تماس مستقیم مصالح با آب و یا مصالح مرطوب می باشد که باید میان مصالح و اجزا ساختمانی صفحه ای قرار داد تا مانع از عبور رطوبت گردند
به این دسته از مصالحی که مانع عبور آب و رطوبت می شوند عایق رطوبتی گویند



از گذشته ها تاکنون سعی بر آن شده است دیوارهای ساختمان طوری ساخته شود تا از نفوذ آب ورطوبت به داخل ساختمان جلوگیری شود زیرا نم ورطوبت خسارات جبران ناپذیری را بر ساختمان وارد می کند .

یک شرکت تولید کننده مصالح ساختمانی توانسته است محصولاتی را دراین زمینه تولید کند که شامل بتن مقاوم ضد آب ،بتن معمولی ضد آب ،بتون و مصالحی که دارای رنگ ثابت در برابر آب هستند، می باشد .تمامی این محصولات قابل مصرف در بخش های داخلی و خارجی دیوارها ی منزل می باشد. البته این مصالح در کف سازی سطوح کاربرد ندارد.

استحکام بتن مقاوم ضدآب و بتن معمولی ضدآب بوسیله مواد معدنی افزایش می یابد ودر برابر آب نفوذ پذیری کمتر ودر نتیجه دوام بیشتری خواهدداشت.

چگونگی تعمیر ولکه گیری نقاطی که از آنها آب به دیوار نفوذ می کند

رطوبت شالوده دیوارها ممکن است در اثر ایجاد میعان در فضای داخلی ساختمان ویا نفوذ آب از بیرون ساختمان به درون دیوارها پدید آمده باشد.برای اینکه مطمئن شوید این رطوبت نتیجه میعان در داخل ساختمان نیست بهترین را این است که یک ورقه آلومینیومی مربع شکل طوری بر روی دیوار قرار داده وبچسبانید که هوا از هیچ یک از اضلاع آن وارد نشود. بگذارید دو روز ورقه آلومینیومی به همین شکل باقی بماند. پس از دو روز آن را بردارید اگر قسمت بیرونی نوار آلومینیومی نمناک است مشکل از میعان داخل ساختمان می باشد.

این مشکل را میتوان از طیق نسب یک دستگاه رطوبت زا ویا یک دستگاه تهویه در زیر زمین حل کرد.

اگر بخشی از ورقه الومینیومی که با دیوار در تماس بوده نمناک شد، مشکل ازبیرون ساختمان است بنابراین برای تعمیر وازبین بردن این مشکل به ترتیب ذیل عمل می کنیم :

1-دیوارها را بدرستی بررسی کنید و محل نشتی آب و نقاطی که دارای درز وشکاف هستند را شناسایی کنید .این نقاط می توانند طرفین بالایی سقف که به ناودانی منتهی می شود یا زیر طاق بالکن باشد . در صورت امکان نگذارید مسیر آب به سمت دیوار ها باشد.

2- شکاف های بزرگ وسوراخ ها می بایست قبل از جداربندی و رنگ کردن تعمیر شوند .برای این منظور می توانید از سیمان آبی استفاده کنید.

جدار بندی

برای استفاده از جدار بتونی مقاوم آماده ساختن دیوار پیش ار جدار بندی بسیارمهم است .

1- اگر سطح دیوار نو است آن را با برس سیمی بسایید و سپس با آب بشویید . اگر دیوار از ابتدا صاف و هموار بود مثلاً دیوار ازابتدا بتونی بود آن را با نحلول 20تا 50درصد اسید هیدروکلریک شسته وسپس با آب شستشو دهید ویا اینکه بتون غنی شده با آکریلیک را به مخلوط اضافه کنید (در شماره 4 به آن خواهیم پرداخت)

2- اگر سطح دیوار کهنه است ویا اینکه بوسیله رنگ و یا دیگر پوشش ها پوشانده شده باید تمام پوشش ها قبل از استفاده از این جدارها از سطح دیوار پاک شوند .با یک برس سیمی رنگ ،گل و آهک وکثیفی ها و هر آنچه را به دیوار چسبیده را جدا کنید . درنهایت می بایست 75% دیوار اولی باقی مانده و باقی ساییده شود. همچنین مواد زاید روی دیوار را می توان بوسیله انواع پاک کننده های آسفالت از بین برد وسپس دیوار را با آب شستشو داده .

3- بتون مقاوم ضدآب در کیسه های بزرگ و سترده است که باید برای استفاده آن را باآب سرد وتمیز مخلوط کرد . به طور تقریبی برای هر کیسه 18 کیلو گرمی از این بتون 3/8 - 4/6 لیتر آب لازم است و همچنین می توان گفت برای هر سطل 9 کیلویی از بتون معمولی ضد آب 3/8 -4/6 لیتر آب لازم است .

4- اگر دیواری را که می خواهید جدار بندی کنید یک دیوار صاف وبدون شکاف است ومایع شستشو از مایع بتون آکریلیک دار مقاوم کننده استفاده کنید .بجای استفاده از 2لیترآب در بتون مقاوم ضدآب ویا بتون استاندارد از 2 لیتر مایع بتون آکریلیک دار استفاده کنید .

5- این مخلوط به تدریج رقیق تر می شود ، بنابراین بیشتر از اندازه ای که ذکر شد بدان آب نیافزاید و بهاندازه کافی از این مخلوط درست کنید چون تا حداکثر 52 ساعت پس از درست کردن مخلوط می توان از آن استفاده کرد .

6- اجازه دهید این مخلوط 20دقیقه قبل از مصرف همینطور باقی بماند . درست قبل از شروع کردن به کار آن را هم بزنید و این کار را به طور مداوم انجام دهید .

7-دیوارهای دارای درز ونفوذ پذیر را قبل از شروع به کار کمی مرطوب کنید.اما اگر دیوار صاف وبدون درز است از این کار خودداری کنید.

8-در هنگام استفاده از این مخلوط از یک برس الیافی با عرض 15 سانتی متر برای کشیدن بر روی دیوار استفاده کنیدوآن را به صورت مدور بر روی دیوار بکشید.

9- اگر هوا گرم وخشک است چندین بار با اسپری بر روی دیوار آب بپاشید.

10- از 2لایه جدار استفاده کنید لایه دوم 12 تا 48 ساعت پس از لایه اول بر وری دیوار کشیده می شود.قبل از مرحله دوم جداربندی با اسپری بر روی دیوار آب بپاشید . پس از انجام مرحله دوم جدار بندی دوباره بر روی دیوار جدار بندی نکنید واز نمناک کردن دیوار بپرهیزید.

سیمان هیدرولیک ضدآب چیست؟

این نوع سیمان در دیوار های بتونی ویا سنگی کاربرد دارد و از نفوذ آب جلوگیری می کند. فرمول این نوع سیمان طوری است که خیلی سریع سفت می شود ودر مقابل نفوذ آب بسیار مقاوم ومستحکم است . سیمان هیدرولیک ضدآب ، مشکل نشتی آب را در مناطقی که آبهای جاری از زیر ویا بالای سطوح بتونی ویا سنگی عبور می کند حل می کند.

از این نوع سیمان می توان در اطراف لوله های بتونی که آب از آنها عبور می کند نیز استفاده کرد.به طور کل موارد استفاده از این سیمان به شرح زیر می باشد:

1-دیوارهای بارور ودیوار های پشت بند

2- دود کش ها

3-استخرهای شنا،حوضچه های فواره دار،مخازن آبی زیر زمینی

مواد تشکیل دهنده: این سیمان مخلوطی از سیمان پرتلند و سیمان آلومینات کلسیم ، دانه های سیلیکا و دیگر افزودنی های مخصوص می باشد. رنگ این محصول به طور معمول خاکستری است اما انواع خاص آن که سفید رنگ می باشند ، نیز تهیه شده است.

دیواری را که می خواهید بر روی آن از این سیمان استفاده کنید می بایست عاری از گرد و غبار و جلبک زدگی و کپک زدگی باشد . از ایجاد شکاف های V شکل ممانعت کنید . به ازای وزن هر 4 - 4/5 بخش از این سیمان از 1 بخش آب استفاده کنید . آب و سیمان باید طوری با هم مخلوط شوند که یک بتونه یکنواخت به دست آید . به اندازه ای از این مخلوط استفاده کنید که در عرض 2 - 3 دقیقه مصرف شود . برای هر بار استفاده 113 تا 170 گرم از پودر سیمان تجویز می شود .

اخطار : حرارت بالا زمان سفت شدن سیمان را افزایش می دهد . این محصول می بایست در دمای پایین تر از 50 درجه فارنهایت و با استفاده از آب ولرم تهیه شود . 

رطوبت باعث آسیب رسیدن به نمای ساختمان می شود. بعضی نما های ساختمانی مانند آلومینیم کامپوزیت در مقابل رطوبت و شرایط فیزیکی مقاومت بالایی دارند.

   


نظرات()   
یکشنبه 16 مرداد 1390  02:49 ب.ظ    ویرایش: یکشنبه 16 مرداد 1390 02:57 ب.ظ

کاشی به قطعه سنگی مصنوعی گفته می‌شود که طول و عرض آن مختلف بوده و ضخامت آن چند میلیمتر است، و یک روی آن دارای سطحی شیشه‌ای بوده و کاملاّ صاف و صیقلی می‌باشد.کاشی محصولات سفالین و سرامیکی است که در ساختمان کاربرد و اهمیت ویژه‌ای دارد مانند حمام‌ها، توالت‌ها، آشپزخانه‌ها و آب ریزگاه‌های عمومی و غیره. کاشی برای تزئینات داخل و نمای خارجی ساختمان و همچنین برای بهداشت و عایق رطوبت به کار می‌رود.
واژه کاشی از نام شهر کاشان اقتباس شده که از اوایل دوران اسلامی به عنوان مرکز صنعت سفال سازی مشهور بود.

یک قطعه کاشی از دو قسمت تشکیل شده‌است:
  1. قطعه سفالی که قسمت اصلی و استخوان‌بندی کاشی را تشکیل می‌دهد.
  2. لعاب روی آن که ماده‌ای است شیشه‌ای و قسمت رویی آن را تشکیل می‌دهد.
یکی از مهم‌ترین عوامل در صنعت کاشی سازی آن است که این دو ماده را طوری انتخاب کنند که ضریب انبساط آنها مساوی باشد.
کشور ایران با تاریخ و تمدن کهن در هنر و صنعت و برخورداری از ذخایر متنابهی از مواد اولیه از دیر باز با عنوان بستری مناسب برای صنعت کاشی و سرامیک مطرح بوده‌است. تولید کاشی سرامیکی در این سرزمین از مراحل بسیار اولیه و با روشهای ابتدایی از حدود ۱۲۵۰ سال قبل از میلاد مسیح با تولید انواع آجرهای لعابدار، کاشی‌های تزیینی و مینا آغاز شده‌است.
کاشی برای تزئینات داخل و خارج ساختمان (بویژه در اماکن مذهبی) و همچنین برای بهداشت و عایق رطوبت به کار می‌رود.

کاربرد کاشی:

کاشی دارای ابعاد و اندازه‌های گوناگون می‌باشد بطوری‌که کاشی کف و دیواری را در ابعاد ۲×۲ و ۱×۲ تا ۵۰×۵۰ سانتیمتر تولید می‌کنند که با رنگهای گوناگون می‌تواند یک نقاشی را در محل نصب نیز نشان دهد. کیفیت کاشی باید به نحوی باشد که تغییرات ناگهانی درجه حرارت از ۱۰۰ تا ۲۰ درجه سانتیگراد را به خوبی تحمل کرده و هیچگونه آثار ترک در بدنه و یا لعاب آن ظاهر نشود. کاشی دیواری را برای حفظ بهداشت و رطوبت در آشپزخانه، محیط‌های بهداشتی، حمام و دستشویی استفاده می‌کنند. کاشی کف را نیز به علت ضد سایش بودن و مقاومت حرارتی و الکتریکی بالا در آشپزخانه‌ها، حمام‌ها، آزمایشگاه‌ها، رختشویخانه‌ها و کارخانجات شیمیایی به کار می‌برند همچنین کاشی باید دارای ابعاد صاف و گوشه‌های تیز باشد.

ازآنجا که کاشی ها یکی از پرمصرف ترین مصالح در تمام امور ساخت و ساز هستندبه طوری که نمی توان خانه یا مکان اداری و تجاری ،آموزشی یا هر نوع مکان دیگر را یافت که از کاشی ها در تزئین و زیبا سازی آن مکان استفاده نکرده باشند لذا در این نوشتار باشند سعی بر آن شد در حد مقتضی به معرفی این محصول بپردازیم .
همانطور که می دانید کاشی ها، بهترین مصالح موافق از نوع سرامیک می باشندکه هم ارزان هستد وهماستحکام و ظرافت و زیبایی آنها خیره کننده است . کاشی ،دارای انواع مختلف ساده ، برای سینه دیوار و انحنا دار برای شروع وانتهای نبش ها ونوع مخصوص قزنیز که کاشی را باحالت زیبایی ، به سرامیک یا موزائیک و سنگ کف می رساند، می باشد . کاشی ها به صورت رنگارنگ و نقاشی ها و صور مشبک وبر جسته ویا یک طرح یا در کل به صورت تابلو و نوشته و غیره ساخته می شوند. کاشی در کارخاجات کاشی سازی ، با لعاب و رویه زدن و پختن در جا ، با استحکام واندازه های مختلف ساخته می شود . لعاب ها معمولاً از کایولین ، کوارتز ، فلدسپاها و با اضافه کردن گچ و اکسید آهن گرفته می شود که برای لوله های فاضلاب و غیره مصرف و در مورد رنگها از اکسید های فلزات استفاده می شود. این مجموعه ها به صورت پودر آهن شده و با دستگاه روی کاشی کشیده می شود ودر کارخانه خشک وپخته می شوند و این عمل کاشی را ضد آب می کند . برای ممکن ساختن چسبندگی کاشی با ملات ، آنرا 1/5 تا 2 میلیمتر برجسته می سازند . کاشی با ابعاد 10×10 الی 40×40 برای دیوارهاست . از روی سایر موارد ، نمی توان به مواردی نظیر کاربردهای بهداشتی مثل وان و روشویی و موارد دیگر که پس از لعاب دادن ، بر روی آنها کارهای اضافه ، انجام می گیرد و به صورت سبک و تمیز در می آیند ، اشاره کرد.
کاشی های دیواری حداقل 6 میلیمتر و حداکثر 10میلیمتر ضخامت دارد تا انقباض نداشته باشند کاشی ها را 100 درجه گرما داده و فوراً داخل آب 20-18 درجه قرار می دهند ، در این قسمت احتمال ترک برداشتن آزمایش می شود.
کاشی ها در دمای 1250-1200 درجه پخته شده و سپس از دادن لعاب ، آنها را دوباره1260-1100 درجه حرارت می دهند . کاشی ها طبق بند 7-4-2 آیین نامه سازمان برنامه ، از لحاظ نداشتن نقص ، درجه یک و با داشتن چند خال 1/2 میلیمتر در رویه ولبه درجه 2 واگر این اشکالات 2 تا 3 میلیمتر باشد درجه 3 خوانده می شوند.
خمیر چسب کاشی و سرامیک بجای بتن ماسه یا دوغاب به صورت آماده قابل تحویل برای نصب کاشی و سرامیک بر روی دیواره های بتنی و گچی و سیمانی و انواع قطعات پیش ساخته و سطوح قدیمی کاشی کاری شده ، یعنی کاشی روی کاشی و سرامیک روی سرامیک ویا هر سطح آماده ای ، مورد استفاده قرار می گیرد.
خمیر چسب کاشی برپایه رزین های صنعتی با کیفیت مورد لزوم ساخته می شود و برای نصب کاشی وسرامیک داخل ساختمانها مورد مصرف قرار می گیرد . این چسب پس از ساخته شدن در مقابل نفوذ آب ، رطوبت و عوامل جوی ، حرارت و یخبندان کاملاً مقاوم می باشد . از دیگر مشخصات این چسب این است که نصب کاشی وسرامیک را بسیار آسان نموده و دارای قدرت چسبندگی فوق العاده ای بر روی سطوح و خاصیت الاستیک کافی و انعطاف پذیری و مقاوم در برابر نشست ، مخصوصاً در ساختمانهای بلند ودر مورد تنش های ساختمانی ، لرزش و انقباض .و انبساط ساختمان می باشند.
خمیر چسب کاشی از دو روش ستنی دوغابی ولقمه چسب که باعث تجمع حشرات مضر می باشند بهداشتی و با صرفه تر می باشد .

میزان وطریقه مصرف:
مقدار مصرف بستگی به میزان سطح زیر کار (زیر سازی) دارد . هر چه سطح صاف گونیایتر باشد ، مقدار مصرف کمتر می شود . بهتر است چسب را با ماله دندانه دار به صورت افقی و عمودی چند بار به سطح کشیده آنگاه به دقت کاشی را نصب کرد . در سطوح صاف و یکنواخت میزان مصرف 2 کیلوگرم بر مترمربع می باشد . پس از کشیدن چسب روی سطح دیوار ، در دمای معتدل (حدود20 درجه سانتیگراد) بهتر است حداکثر ظرف مدت 20 دقیقه ، نصب انجام گیرد اگر دیرتر از این مدت زمان اجرای نصب صورت گیرد به علت پوسته ، به صورت قشر نازکی ، گیرش می نماید واگردر چنین شرایط نصب انجام شود،اجرا کامل نبوده و قابلیت چسبندگی صحیح نمی باشد . کاشی و سرامیک ها بر روی سطوح تا مدت 2 ساعت قابلیت جابجایی دارند . دمای محیط باید در حدود 20 درجه سانتیگراد باشد و اگر درجه حرارت کافی نباشد باید محیط گرم شود ، سپس شروع به اجرا کنیم حداقل 60 درصد کاشی بایسد آغشته به خمیر یا چسب به دبوار باشد . در حالت چسباندن کاشی برروی کاشی قدیمی باید با نوک چکش تیشه دار ، کاشی قدیمی را مضرس نمود تا کار با کیفیت مطلوب صورت گیرد. شرایط نگهدرای و انبارداری با هوای معتدل و به دور از یخبندان 5 ماه می باشد .

پودر چسب کاشی:
مشخصات : پودر چسب کاشی بر پایه سیمان و سایر مواد شیمیایی متشکله توولید شده و به منظور نصب کاشی و سرامیک در کف یا دیوارهای سیمانی مورد استفاده قرار می گیرد.
خواص: پودر مورد بحث ، در مقابل نفوذ آب مقاوم بوده وبه همین سبب میتواند جهت نصب کاشی و سرامیک در کف آشپزخانه ، حمام ، دستشویی و هر محلی در ساختمان مورد استفاده قرار می گیرد .
شرایط کار : به دلیل وجود مواد شیمیایی تا 5+ درجه سانتیگراد قابل مصرف می باشد ودر صورت کم بودن درجه حرارت ، یا احتمال کاهش دمای هوا در24 ساعت آینده ، باید از اجرای کاشی کاری صرفه نظر نموده ویا محیط را گرم نگه داشت ، پودر کاشی و سرامیک پس از خشک شدن دارای مقاومت در برابر حرارت از 30- تا 120 درجه سانتیگراد می باشد.

مقدار و طریقه مصرف :
برای مصرف چسب پودری ، باید قبلاً یک پیمانه آب را داخل ریخته و 3 پیمانه پودر را در حال بهم زدن اضافه نموده و پس از15 دقیقه ، خمیری صاف و یکدست به دست می آید . زمان منتظر ماندن پیشنهادی تا ظاهر شدن خواص مواد مختلف شیمیایی که در چسب پودری وجود دارد ضروری است . همچنین ذکر این نکته ضروری است که چسب آمده شده در مدت کمتراز 1 ساعت ، باید مصرف شود ، در غیر این صورت خشک شده و خراب می شود .مقدار مصرف ، بستگی به صاف یا ناصاف بودن زیر سازی دارد ولی در حالت معمولی 3 کیلوگرم برای 1 متر مربع می باشد پس از انتقال بر روی سطح حداکثر تا 20 دقیقه باقی خواهد ماند. پس ازآن به علت تشکیل پوسته مخصوص حالت چسبندگی را از دست می دهد . ماله مورد نیاز چسب پودری و خمیری شانه ای مخصوص بوده و از طرف شرکت سازنده تحویل می گردد. 

   


نظرات()   
چهارشنبه 5 مرداد 1390  06:30 ب.ظ    ویرایش: چهارشنبه 5 مرداد 1390 06:47 ب.ظ

بتن و فولادبتن و فولاد دو نوع مصالحی هستند که امروزه بیشتر از سایر مصالح در ساختمان انواع بناها از قبیل ساختمان پلها،ساختمان سدها، ساختمان متروها،ساختمان فرودگاه ها و ساختمان بناهای مسکونی و اداری و غیره به کار برده می شوند.و شاید به جرأت می توان گفت که بدون این دو پیشرفت جوامع بشری به شکل کنونی میسر نبود.با توجه به اهدافی که از ساخت یک بنا دنبال می شود،بتن و فولاد به تنهایی و یا به صورت مکمل کار برد پیدا می کنند. فولاد به لحاظ اینکه در شرایط به دقت کنترل شده ای تولید می شود و مشخصات و خواص آن از قبیل تعیین و با آزمایشات متعددی کنترل می شود،دارای کاربری آسانتر از بتن است. اما بتن در یک شرایط کاملا متفاوتی با توجه به پارامتر های مختلف از قبیل نوع سیمان،نوع مصالح و شرایط آب و هوایی تولید و استفاده می شود و عدم اطلاع کافی از خواص مواد تشکیل دهنده بتن و نحوه تولید و کاربرد آن می تواند ضایعات جبران ناپذیری را به دنبال داشته باشد.

با توجه به پیشرفت علم و تکنولوژی در قرن اخیر، علم شناخت انواع بتن و خواص آنها نیز توسعه قابل ملاحظه ای داشته است، به نحوی که امروزه انواع مختلف بتن با مصالح مختلف تولید و استفاده می شود و هر یک خواص و کاربری مخصوص به خود را داراست.هم اکنون انواع مختلفی از سیمانها که حاوی پوزولانها ،خاکستر بادی،سرباره کوره های آهن گدازی،سولفورها،پلیمرها،الیافهای مختلف،و افزودنیهای متفاوتی هستند،تولید می شد. ضمن اینکه تولید انواع بتن نیز با استفاده از حرارت،بخار،اتوکلاو،تخلیه هوا،فشار هیدرولیکی،ویبره و قالب انجام می گیرد.

بتن به طور کلی محصولی است که از اختلاط آب با سیمان آبی و سنگدانه های مختلف در اثر واکنش آب با سیمان در شرایط محیطی خاصی به دست می آیدو دارای ویژگیهای خاص است.

اولین سؤالی که پیش می آید این است که چه رابطه ای بین تشکیل دهنده بتن باید وجود داشته باشد تا یک بتن خوب به دست آید و اصولا بتن خوب دارای چه شرایط و ویژگیهایی است. رابطه بین اجزاء تشکیل دهنده بتن،در خواص فیزیکی و شیمیایی و همچنین نسبت اختلاط آنها با هم است.چه اگر مصالح یا آب و سیمانی با خواصی مناسب بتن با هم مخلوط گردند و در شرایط و محیطی مناسب به عمل آیند،یقینا بتن خوبی حاصل می شودو اصولا بتن خوب، بتنی است که دارای مقاومت فشاری دلخواه و رضایت بخشی باشد. رسیدن به یک مقاومت فشاری دلخواه و رضایت بخش بدین معناست که سایر خواص بتن مانند مقاومت کششی، وزن مخصوص، مقاومت دربرابر سایش، نفوذ ناپذیری، دوام، مقاومت دربرابر سولفاتها و ... نیز همسو با مقاومت فشاری، بهبود یافته و متناسب می شوند.

اگر چه شناخت مصالح مورد مصرف در ساخت بتن و همچنین خواص مختلف بتن کار آسانی نیست اما سعی می شود به خواص عمومی مصالح و همچنین بتن پرداخته شود.

بتن
اینک با گذشت بیش از 170 سال از پیدایش سیمان پرتلند به صورت کنونی توسط یک بنّای لیدزی، دستخوش تحولات و پیشرفتهای شگرفی شده است.در دسترس بودن مصالح آن، دوام نسبتاً زیاد و نیاز به ساخت و سازهای فراوان سازه های بتنی چون ساختمان ها، پل ها، تونل ها، سدها، اسکله ها، راه ها و سایر سازه های خاص دیگر، این ماده را بسیار پر مصرف نموده است.

اینک حدود سه تا چهار دهه است که کاربرد این ماده ارزشمند در شرایط ویژه و خاص مورد توجه کاربران آن گشته است. اکنون کاملاً مشخص شده است که توجه به مقاومت تنها به عنوان یک معیار برای طرح بتن برای محیطهای مختلف و کاربریهای متفاوت نمی تواند جوابگوی مشکلاتی باشد که در درازمدت در سازه های بتنی ایجاد می گردد. چند سالی است که مسأله پایایی و دوام بتن در محیط های مختلف و به ویژه خورنده برای بتن و بتن مسلح مورد توجه خاص قرار گرفته است.مشاهده خرابی هایی با عوامل فیزیکی و شیمیایی در بتن ها در اکثر نقاط جهان و با شدتی بیشتر در کشور های در حال توسعه، افکار را به سمت طرح بتن هایی با ویژگی خاص و با دوام لازم سوق داده است. در این راستا در پاره ای از کشورها مشخصات و دستورالعمل ها واستانداردهایی نیز برای طرح بتن با عملکرد بالا تهیه شده و طراحان و مجریان در بعضی از این کشورهای پیشرفته ملزم به رعایت این دستورالعمل ها گشته اند.

در مواد تشکیل دهنده بتن نیز تحولات شگرفی حاصل شده است. استفاده از افزودنی های مختلف به عنوان ماده چهارم بتن، گسترش وسیعی یافته و در پاره ای از کشورها دیگر بتنی بدون استفاده از یک افزودنی در آن ساخته نمی شود. استفاده از سیمان های مختلف با خواص جدید و سیمان های مخلوط با مواد پوزولانی و نیز زائده های کارخانه های صنعتی روز به روز بیشتر شده و امید است که بتواند تحولی عظیم در صنعت بتن چه از نقطه نظر اقتصادی و چه از نظر دوام و نیز حفظ محیط زیست در قرن آینده بوجود آورد. در سازه های بتنی مسلح نیز جهت پرهیز از خوردگی آرماتور فولادی از مواد دیگری چون فولاد ضد زنگ و نیز مواد پلاستیکی و پلیمری (FRP) استفاده می شود که گسترش آن منوط به عملکرد آن در دراز مدت گشته است. با توجه به نیاز روز افزون به بتن های خاص که بتوانند عملکرد قابل و مناسبی در شرایط ویژه داشته باشند،سعی شده است تا در این مقاله به پاره ای از این بتن ها اشاره گردد. کاربرد مواد افزودنی به ویژه فوق روان کننده ها و نیز مواد پوزولانی به ویژه دوده سیلیس در تولید بتن با مقاومت زیاد و با عملکرد خوب مختصراً آورده می شود. بتن های خیلی روان که تحولی در اجرا پدید آورده است و نیز بتن های با نرمی بالا برای تحمل ضربه و نیروهای ناشی از زلزله نیز از مواردی است که باید به آنها اشاره نمود. کوشش های فراوان برای مبارزه با مسأله خوردگی آرماتور در بتن و راه حل ها و ارائه مواد جدید نیز در اواخر سالهای قرن بیستم پیشرفت شتابنده ای داشته است که به آنها اشاره خواهد شد.

افزودنی های خاص در شرایط ویژه :

برای ساخت بتن های ویژه در شرایط خاص نیاز به استفاده از افزودنی های مختلفی می باشد. پس از پیدایش مواد افزودنی حباب هواساز در سالهای 1940 کاربرد این ماده در هوای سرد و در مناطقی که دمای هوا متناوباً به زیر صفر رفته و آب بتن یخ می زند، رونق بسیار یافت. این ماده امروز یکی از پر مصرف ترین افزودنی ها در مناطق سرد نظیر شمال آمریکا و کانادا و بعضی کشورهای اروپایی است.

ساخت افزودنی های فوق روان کننده که ابتدا نوع نفتالین فرمالدئید آن در سالهای 1960 در ژاپن و سپس نوع ملامین آن بعداً در آلمان به بازار آمد شاید نقطه عطفی بود که در صنعت افزودنی ها در بتن پیش آمد. ابتدا این مواد برای کاستن آب و به دست آوردن کارایی ثابت به کار گرفته شد و چند سال بعد با پیدایش بتن های با مقاومت زیاد نقش این افزودنی اهمیت بیشتری یافت. امروزه بتن های مختلفی برای منظور ها و خواص ویژه و نیز به منظور مصرف در شرایط خاص با این مواد ساخته می شود که ازمیان آنها به ساخت بتن های با مقاومت زیاد، بتن های با دوام زیاد، بتن های با مواد پوزولانی زیاد (سرباره کوره های آهن گدازی و خاکستر بادی)، بتن های با کارایی بالا، بتن های با الیاف و بتن های زیر آب و ضد شسته شدن می توان اشاره نمود.

بتن های با کارآیی بسیار زیاد که چند سالی است از پیدایش آن در جهان و برای اولین بار در ژاپن نمی گذرد، تحول جدیدی در صنعت ساخت و ساز بتنی ایجاد کرده است. این بتن که نیاز به لرزاندن نداشته و خود به خود متراکم می گردد، مشکل لرزاندن در قالب های با آرماتور انبوه و محلهای مشکل برای ایجاد تراکم را حل نموده است. این بتن علیرغم کارایی بسیار زیاد خطر جدایی سنگدانه ها و خمیر بتن را نداشته و ضمن ثابت بودن کارایی و اسلامپ تامدتی طولانی می تواند بتنی با مقاومت زیاد و دوام و پایاپی مناسب ایجاد کند. در طرح اختلاط این بتن باید نسبت های خاصی را رعایت نمود. به عنوان مثال شن حدود 50 درصد حجم مواد جامد بتن را تشکیل داده و ماسه حدود 40 درصد حجم ملات انتخاب می شود. نسبت آب به مواد ریزدانه و پودری بر اساس خواص مواد ریز بین 9/0 تا 1 می باشد. با روش آزمون و خطا نسبت دقیق آب به سیمان و مقدار ماده فوق روان کننده مخصوص برای مصالح مختلف تعیین می گردد. از این بتن با استفاده از افزودنی دیگری که گرانروی بتن را می افزاید در زیر آب استفاده شده است.

مسأله خوردگی فولاد در بتن از معضلات عمده کشورهای مختلف جهان است. این مسأله حتی در کشورهای پیشرفته همچون آمریکا، کانادا، ژاپن و بعضی کشورهای اروپایی هزینه های زیادی را برای تعمیر آنها به دنبال داشته است. به عنوان مثال درگزارش های اخیر بررسی پل ها در امریکا حدود 140،000 پل مسأله داشته اند. این مسأله در کشورهای در حال توسعه و در کشورهای حاشیه خلیج فارس بسیار شدیدتر بوده و سازه های بتنی زیادی در زمانی نه چندان طولانی دچار خوردگی و خرابی گشته اند. بررسی ها در این مناطق نشان می دهد که اگر مصالح مناسب انتخاب گردد، بتن با مشخصات فنی ویژه این مناطق طرح گردد، در اجرای بتن از افراد کاردان استفاده شود و سرانجام اگر عمل آوری کافی ومناسب اعمال شود، بسیاری از مسائل بتن بر طرف خواهد گشت. به هرحال برای پیشگیری در سال های اخیر روش ها و موادی توصیه و به کار گرفته شده است که تا حدی جوابگوی مسأله بوده است.

استفاده از آرماتورهای ضدزنگ و نیز آرماتورهای با الیاف پلاستیکیFRP یکی از این روش ها است که به علت گرانی آن هنوز کاملا توسعه نیافته است. به علاوه عملکرد دراز مدت این مواد باید پس از تحقیقات روشن گردد.

از روش های دیگر کاربرد حفاظت کاتدیک در بتن می باشد با استفاده از جریان معکوس با آند قربانی شونده می توان محافظت خوبی برای آرماتورها ایجاد نمود. این روش نیاز به مراقبت دائم دارد ونسبتا پرخرج است ولی روش مطمئنی می باشد.

برای محافظت آمارتور در مقابل خوردگی، چند سالی است که از آرماتور با پوشش اپوکسی استفاده می شود. تاریخچه مصرف این آرماتورها بویژه در محیط های خورنده نشان می دهد که در بعضی موارد این روش موفق و در پاره ای نا موفق بوده است. به هرحال اگر پوشش سالم بکار گرفته شود با این روش می توان حدود 10 تا 15 سال خوردگی را عقب انداخت.

استفاده از ممانعت کننده ها و بازدارنده های خوردگی بتن نیز به دو دهه اخیر برمی گردد. مصرف بعضی از این مواد همچون نیترات کلسیم و نیترات سدیم جنبه تجارتی یافته است. به هر حال عملکرد این مواد در تاخیر انداختن خوردگی در تحقیقات آزمایشگاهی و نیز در محیط های واقعی مناسب بوده است. بازدارنده های دیگری از نوع آندی و کاتدی مورد آزمایش قرار گرفته اند ولی دلیل گرانی زیاد هنوز کاربرد صنعتی پیدا نکرده اند.

برای محافظت بیشتر آرماتور و کم کردن نفوذپذیری پوشش های مختلف سطحی نیز روی بتن آزمایش و به کار گرفته شده است. این پوشش ها که اغلب پایه سیمانی و یا رزینی دارند با دقت روی سطح بتن اعمال می گردند. عملکرد دوام این پوشش به شرایط محیطی وابسته بوده و در بعضی محیط ها عمر کوتاهی داشته و نیاز به تجدید پوشش بوده است. روی هم رفته پوشش های با پایه سیمانی هم ارزانتر بوده و هم به علت سازگاری با بتن پایه پیوستگی و دوام بهتری در محیط های خورنده و گرم نشان می دهند.

با پیشرفت روزافرون انقلاب تکنولوژیک به ویژه در تولید بتن های خاص برای مناطق و شرایط خاص می توان از این بتن ها در ساخت وسازهای آینده استفاده نمود. دانش استفاده صحیح از مصالح، اجرای مناسب و عمل آوری کافی می تواند به دوام بتن ها در مناطق خاص بیفزاید. تحقیفات گسترده و دامنه داری برای بررسی دوام بتن های خاص در شرایط ویژه و در دراز مدت بایستی برنامه ریزی و به صورت جهانی به اجرا گذاشته شود.

از آنجا که رسیدن به مقاومت بالا در بتن از اهداف دست اندرکاران کارهای بتنی در دو دهه اخیر بوده است، ابتدا این نوع بتن با مقاومت بیش از MPA50 ساخته شد.با پایین آوردن نسبت آب به سیمان تا حد 3/0 رسیدن به چنین مقاومتهایی بسیار آسان است. برای ساخت بتن هایی با مقاومت بیشتر و در حد Mpa 110-80 و برای تقویت ناحیه فصل مشترک سنگدانه درشت و خمیر سیمان مواد سیلیسی فعال و غیر بلوری به نام دوده سیلیس به کار گرفته شد. همزمان سنگدانه هایی با مقاومت بیشتر و با دانه بندی مناسب تر و با کنترل حداکثر اندازه سنگدانه در این مخلوط ها به کار رفت.

از آنجا که در کاربرد این بتن گاه مقادیر بالایی سیمان و بیش از 400 کیلوگرم (حتی تا 500 کیلوگرم) مصرف می شد، علاوه بر گرانی این بتن، ترک هایی نیز حین ساخت به دلیل جمع شدگی پلاستیکی و ناشی از خشک شدن بیشتر این بتن ها و نیز ترک های حرارتی بوجود آمد. همچنین با افزایش این مقاومت تردی و شکنندگی بتن نیز افزایش یافت. چنین بتنی نمی توانست در شرایط محیطی سخت و محیطهای خورنده به علت وجود ترک های زیاد دوام قابل قبولی داشته باشد.

به منظور افزایش دوام حین افزایش مقاومت ضمن کاربرد دوده سیلیس و کم کردن آب و مصرف فوق روان کننده، مقدار سیمان کاهش یافته و در عوض مواد پوزولانی همچون دوده سیلیس، خاکستر بادی، سرباره کوره های آهن گدازی، خاکستر پوسته برنج و بالاخره پوزولان های طبیعی به صورت مواد ریزدانه جایگزین آن گردید. امروز شاهد ساخت بتن هایی با دوام که نفوذپذیری کمی دارند و در مقابل حملات شیمیایی کلرورها و سولفات ها و گاز کربنیک و بعضاً واکنش قلیایی پایدارتر می باشند، هستیم.

برای مصرف این بتن در سازه های بلند و رفع نقیصه شکنندگی در پاره ای موارد از الیاف های کوتاه استفاده شده تا بدین وسیله نرمی این بتن ها افزایش یابد. از مزایای عمده این بتن ها کاهش وزن ساختمان ها به علت کم کردن ابعاد ستون ها، صرفه جویی در میزان بتن و فولاد، کوتاه شدن دوران ساخت، تغییر شکل های وابسته به زمان کمتر و پایایی و داوم بشتر آ نها می باشد.

به منظور کاستن وزن سازه های بتنی که با بتن با مقاومت زیاد ساخته می شوند چند سالی است که با مصرف بخشی از سنگدانه های سبک در آن، بتن های سبک تری تولید نموده اند. امروزه بتن هایی با وزن مخصوص 2 تن بر متر مکعب و مقاومت های mpa 80-60 در بعضی پروژه ها به کار رفته است. به علت دوام قابل قبولی که این بتن ها در آزمایشات متعدد از خود نشان داده اند مصرف آنها در چند سازه بتنی دریایی در محیط های خورنده در کشورهای نروژ، کانادا، ژاپن، آمریکا و استرالیا گزارش شده است.

در کشور ما نیز اخیراً با تولید دوده سیلیس در کارخانه های داخلی کاربرد این ماده در بتن آغاز گشته است. در چند پروژه در جنوب کشور که به علت داشتن آب و هوای گرم و محیطی خورنده برای بتن و نیز فولاد از سخت ترین شرایط محیطی برای بتن است، بتن با سیمان دارای حدود 7 تا 10 در صد میکرو سیلیس به عنوان جابگزین سیمان استفاده شده است. بایستی توجه داشت که به علت عدم آب انداختگی این بتن و واکنش های سریع و گرمای محیط خطر ایجاد ترک های پلاستیک در ساعات اولیه و سپس ترک های ناشی از خشک شدن و حرارتی در این بتن ها زیاد بوده و در صورت عدم کنترل و دقت و عمل آوری سریع و مناسب علیرغم مقاومت زیاد وجود ترک در این بتن ها سبب افزایش نفوذ پذیری آنها گشته و در نتیحه املاح و مواد خورنده به داخل بتن و خوردگی آرماتور خرابی بتن تشدید می گردد. در پاره ای از تونل های انتقال آب و نیز تونل سدها نیز از این ماده در طرح اختلاط بتن برای بتن پاشی پوشش استفاده شده است. پیوستگی خوب این بتن و کم شدن مصالح بازگشتی و مقاومت و دوام خوب از خصوصیات آن درپوشش تونل ها است. این ماده در لایه نهایی سرریز بعضی سدهای کشور نیز در حال استفاده و یا در آینده استفاده نخواهد شد. مصرف میکرو سیلیس در بتن سبب افزایش مقاومت سایشی و فرسایشی بتن می گردد.

   


نظرات()   
چهارشنبه 5 مرداد 1390  05:33 ب.ظ    ویرایش: چهارشنبه 5 مرداد 1390 06:02 ب.ظ

سنگ ساختمانییکی از پوشش های مناسب در ساختمان که استفاده ازآن روز به روزبیشتر می شود ،سنگ است لذا متخصصین امر ساخت وساز دلایل مناسب بودن سنگ را در نمای ساختمان در چند مورد خلاصه کرده اند که عبارتند از :

1-عدم تغییر رنگ و جذب گرد و غبار

2-مقاومت در برابر رطوبت

3- تنوع در رنگ و جنس

4- اجرای سریع و آسان و تمیز

5- عایق حرارت و بی نیاز از زیر سازی

6- قابلیت اجرا بر روی کلیه سطوح

7-قابلیت ترمیم آسان

8-انعطاف پذیری و قابلیت فرم پذیری مناسب بر روی کلیه سطوح

9-ایده ال برای دکوراسیون نمای داخل و خارج ساختمان ها ، مغازه ها ،کافی شاپ ها و رستوران ها .

10-فراوانی و در دسترس بودن

11- امکان به وجود آوردن شکل های مورد نظر (دستی و ماشینی )

12-عمر زیاد (در صورت استفاده مناسب)

13-هزینه حفظ و نگهداری نسبتاً کم آن انتخاب ابعاد و جنس سنگ ،بستگی به محل استفاده آن دارد. سنگ هایی که در نمای خارجی مصرف می شود باید در مقابل عوامل جوی مانند تابش خورشید،باران ،گاز های موجود در هوا و ... مقاوم باشند . در نما سازی از نوع سنگ ممکن است فقط از یک نوع سنگ استفاده شود ویا آنکه از چندین سنگ متنوع استفاده شود . با یک طراحی خوب و هماهنگ کردن سنگ ها یا یکدیگر می توان نماهای سنگی بسیار زیبایی در ساختمان به وجود آورد . همچنین همواره باید به این مطلب توجه کرد که استفاده از سنگ ها ی پر دوام و با مقاومت بالا در برابر یخ زدگی و شرایط نا مساعد جوی و محیطی (نور خورشید ،آب و رطوبت ) با بافت و شکل مطلوب ،بدون ترک خوردگی و خلل و فرج وصرفه اقتصادی را نباید از یاد برد.

مشخصات کلی انتخاب سنگ برای مصارف ساختمانی

1- بافت سنگ باید ساختمانی سالم داشته باشد ، یعنی بدون شیار ،ترک و رگه های سست باشد (کرمو نباشد )

2- بدون هر گونه خلل و فرج باشد .

3- پوسیدگی نداشته باشد .

4- یکدست ،یکنواخت و ممکن باشد .

5- سنگ ساختمانی شاید آب زیاد جذب کند ، لذا نباید :

الف - در آب متلاشی یا حل شود.

ب - تمام یا قسمتی از آن بیش از 8 درصد وزن خود آب بمکد.

6-سنگ ساختمانی نباید آلوده به مواد طبیعی و مصنوعی باشد .

7-
سنگ باید شرایط فیزیکی و شیمیایی محیط را تحمیل کند لذا باید :

الف - در برابر باد ،یخبندان ،تغییرات دما ودر صورت وجود جریان آب در مقابل آن و کلیه عوامل فرسایش مقاومت کند .

ب - در برابر محیط های شیمیایی ، اسیدی و قلیایی و همچنین عمل آبکافت و اکسید اسیون مقاومت کند .

8- مقاومت فشاری برای قطعات باربر نباید کمتر از 150 کیلوگرم بر سانتی متر مربع باشد .

9- در مقابل سایش مقاوم باشد.

نمای سنگی خود دارای انواع مختلفی هستند که عمده این تمایزات را می توان در تفاوت نوع سنگ موجود در طبیعت نام برد .لذا در اینجا جایز است قبل از معرفی انواع سنگ ها ابتدا به توضیح واژه سنگ تزئینی پرداخته و سپس به معرفی نما ها بپردازیم .

سنگ های تزیینی

سنگ تزئینی ، سنگی است طبیعی که در اندازه مشخص انتخاب ، تراش و یا برش خورده باشد . به معنای وسیع کلمه ، اصطلاح سنگ تزئینی شامل سنگ ها در هر شکل می شود که به طور مستقیم و پس از برش ، سائیده شدن و صیقل کاری در نماهای داخلی و خارجی ساختمان ها به کار می روند . سنگ های تزینی از نظر سنگ شناسی به یکی از گروه های سنگ آذرین ، دگرگونی و یا رسوبی اختصاص دارند و شامل انواع مرمر ، مرمریت ، چینی ، کنگلومرا ، تراورتن ، ماسه سنگ ، گرانیت ، دیوریت ، سینیت ، گابر و بعضی موارد کم اهمیت تر می باشند .

1- نمای سنگ قلوه ای

این سنگ ها در هنگام حرکت و غلتیدن در مسیر رودخانه و برخورد با یکدیگر ، دارای سطح تقریباً گرد و صیقلی می شوند از این جهت می توان از این سنگ ها در نمای ساختمان ها استفاده کرد . برای استفاده ، این سنگ ها را با ملات ماسه سیمان بر سطح دیوار آجری یا بتی طوری نصب می کنند که قلوه سنگ ها ، جلوه خاصی به نما می دهد و مهارت و تجربه بنا هم در زیبایی نما نقش مهمی دارد . اما نکته ای که باید در مورد این سنگ ها رعایت کرد این است که در صورت بکارگیری سنگ های رودخانه ای و سنگ های ضخیم در نماهای سنگی باید تا گرفتن کامل ملات از قالب های مناسب استفاده کرد .

2- نمای سنگ قیچی

سنگ قیچی به طول 10 ، عرض 3 تا 4 و ضخامت 1،5 سانتی متر در کارخانه سنگبری به وسیله گیوتین (قیچی) تهیه می شود البته ممکن است از سنگ قیچی با طول بیشتر از 10 سانتی متر هم استفاده شود . زوایای سنگ قیچی ها 90 درجه و سطوح آن (قسمت هایی که در نما دیده می شود) دارای برجستگی های نامنظم هستند . لازم به ذکر است سنگ قیچی را در نمای ساختمان ، بدون بند نصب می کنند و پشت آنها را دوغاب سیمان می ریزند . معمولاً در نماسازی از یک نوع (یکرنگ) سنگ قیچی استفاده می کنند اما با تلفیق سنگ ها با رنگ های مختلف ، می توان نمای زیبایی در ساختمان به وجود آورد . به علت گرفتن گرد و خاک و دوده هوا به خود ، این نماها خیلی زود کثیف می شوند و باید آنها را مرتب تمیز کرد .

3- سنگ پلاک

استفاده از پلاک سنگ برای نمای ساختمان در کشور از زمان های قدیم رواج داشته است . اما استفاده وسیع و فراگیر آن در کشور حدود 50 سال پیش با ورود اولین کارخانه ماشینی تولید پلاک و یک خط کامل آلمانی توسط آستان قدس رضوی در مشهد در سال 1317 رواج یافت . صنعت سنگ در دنیا جز در دور? رکود عمیق اقتصاد جهانی در اواخر دهه 1930 ، همواره سیر رشد و تحول را طی کرده است . در این نوع سنگ ها قطعات بزرگ سنگ را از کوه (معدن سنگ) استخراج می کنند و پس از حمل به کارخانه سنگبری ، در ابعاد و ضخامت های (1 تا 5 سانتی متری) به صورت سنگ پلاک می برند و صیقل می دهند . اما نکته مهمی که باید همواره به آن توجه داشت این است که در صورت استفاده از سنگ های پلاک بایستی از این سنگ ها در برابر رطوبت یخبندان مراقبت نمود و مواد زاید را از سطح این سنگ ها پاک کرده و با استفاده از یکی از روش های زیر سنگ ها را کاملاً به سطح زیرین محکم کرد :

  • لقمه گذاری
  • پیچ و روپلاک کردن
  • نصب سیم و اسکوپ یا قلاب برای اتصال بهتر و محکم تر
  • نماهای ساخته شده از سنگ مصنوعی

با پیشرفت علوم شیمی و متالوژی به ویژه در گرایش های پلیمر و کامپوزیت ، تحول شگرفی در صنایع و معادن حادث شده است . ساخت و سنتز مصنوعات شیمیایی و احیای مواد معدنی از طریق فعل و انفعالات شیمیایی ، یکی از کارکردهای شیمی پلیمر در عصر حاضر است ، شاید ترکیب عناصر و مواد معدنی با یکدیگر و تولید مواد جدید ترکیبی تحت عنوان کامپوزیت ها مهم ترین تحول علمی قرن بیستم در زمینه صنعت سنگ باشد . از سوی دیگر ترکیب مواد طبیعی با بستری از مواد پلیمری به تولید سنگ های مصنوعی ویژه با کارکردی متنوع شده است .

ویژگی های سنگ های مصنوعی

  • تنوع در رنگ با قابلیت اجرای طرح های مختلف و دلخواه
  • سبک تر از سنگ های طبیعی و با وزن مخصوص 1100 تا 1300 کیلوگرم بر متر مکعب است که همین امر باعث وزن کمتر ساختمان و در نتیجه کاهش اثر زلزله بر ساختمان می شود .
  • قابلیت جذب آب در حد صفر
  • عدم محدودیت در ابعاد تولیدی با نصبی همانند سنگ طبیعی
  • استقامت (کشش و فشار) بالاتر از سنگ های طبیعی
  • اسکوب سرخود است . بدین معنی که برخلاف سنگ های طبیعی در اثر عوامل جوی و عدم چسبندگی به مرور زمان از بدنه ساختمان جدا نمی شود ، از آشناترین معایب سنگ طبیعی ، همین جداشدن تدریجی از بدنه ساختمان است .
  • مقاومت بالا در برابر عوامل جوی
  • استحکام و انسجام بالا
  • تنوع پذیری بالا
  • نصب راحت و بدون دردسر
تاریخچه ی استفاده از سنگ:

سنگ یکی از ابتدایی ترین مصالح ساختمانی است که انسان برای ساختن ابزار و پناهگاهها و رفع نیاز خود استفاده کرده است . دوره های کهن سنگی و پارینه سنگی نشان دهنده دوره هایی است که در آن کاربرد سنگ بر فلز و دیگر مصالح مقدم می باشد . آثار خانه های از سنگ چیده شده در شمال ایران متعلق به 7000 سال پیش موجود است . در ساختمانهای سنگی از سنگ لاشه همراه با ملاتهای گچ و آهک استفاده شده است چنانچه باید اذعان کرد که اگرچه سنگ به علت سنگینی و مشکلات حمل و نقل و استخراج تا حدی جای خود را به مصالحی نظیر آجر داده است اما همچنان اهمیت خود را در .ساختمانهای سنگین و سخت نظیر پلها ، تونلها بهمن گیرها، دیوارهای حائل و سنگ چین ها و کرسی چین ها و غیر حفظ کرده است خواص عمومی و کاربری سنگها سنگها را به طور کلی از نظر منشاء تشکیل به سنگهای آذرین ، رسوبی و دگرگون دسته بندی می کنند . در بررسی خواص عمومی سنگها مواردی مانند مقاومت در برابر کشش ، تحمل فشار ، نفوذپذیری ، انتشار امواج ، پایداری و در نظر گرفتن امتداد لایه بندی و سطوح ضعیف در عملیات که باید در این مورد گفت که سنگها نوعا دارای سطوحی هستند که در آنها نیروی چسبندگی و اتصال دانه ها نسبت به لایه های دیگر کمتر و یا حداقل است . و این موارد می تواند از اهمیت زیادی در بررسی سنگها برخوردار باشد . در مجموع باید مقاومت سنگ ساختمانی بدون شیار ، رگه ، ترک ، خلل و فرج پوسیدگی و لایه سست باشد و حتی المقدور رنگی یکنواخت داشته باشد بطور کلی سنگ طبیعی را که دارای مقاومت کافی در شرایط جوی و رنگ جالبی باشد می توان در عملیات ساختمانی و به صورت .سنگ لاشه ، سنگ قواره ، سنگ باربر ، سنگ پلاک ، سنگ درپوش ، سنگ ستون و حتی به صورت ظروف و وسایل سنگی استفاده نمود طرز تهیه سنگها و انواع آن قطعات بزرگ سنگی که از معدن به دست می آورند به نام « سنگ قله » معروف است سنگ قله نباید در زیر تیغه برش خرد شود و حتی المقدور بزرگ و قابل حمل باشد سنگ قله را بوسیله دیلم ، دست انفجار و یا برش از معدن جدا می کنند و بسته به نوع جنس و کاربرد آن در کارگاه بوسیله عملیات مکانیکی آماده کار می سازند . سنگهای با کاربرد خشن و باربر را بوسیله تیشه و چکش آماده می نمایند و سنگهای تزئینی را ابتدا برش داده و در حین برش شستشو می دهند تا سنگ را شسته و خاک آن را بگیرند . آنگاه بسته به اهمیت و مرغوبیت ، آن را ساب و جلا می دهند . سنگهایی که در ساختمان .بکارمیروند به نامهای سنگ لاشه ، سنگ قواره ، سنگ بادبر و سنگ پلاک مرسوم می باشند که به شرح آنها می پردازیم
یک ـ سنگ لاشه : سنگی است که شکل خاصی نداشته و به همان صورتی که از معدن آورده می شود بکارمی .رود و کاربرد ان در زیرسازی ها ، پر کردن فاصله بین سنگها و کف سازی خشن محدود می شود
دو ـ سنگ قواره : سنگی است که از سنگ لاشه بدست می آید و در کارگاه ساختمانی با کمی تیشه کاری ابعاد منظمی یافته و دارای گوشه های معین می گردد از سنگ قواره برای دیوارهای باربر ، جدول .سازی و کف .سازی هایی که نیاز به کمی نما سازی دارن استفاده می شود
سه ـ سنگ بادبر ( مالون ) : سنگی است که با تیشه کاری کاملا شکل منظمی یافته و بویژه یک طرف آن شکل صاف به خود میگیرد .سنگ بادبر را در تونل سازی ، پل سازی ، جدول سازی ، دیوار های باربر و غیر باربر ، سنگفرش و پله استفاده می کنند و یکی از عمده ترین کاربردهای مهندسی سنگ لاشه و مالون بویژه در نقاط کوهستانی اجرای قوسهای سنگی است که در پلها ، درگاهها و طاق .زیرین دالانهای سنگی مورد مصرف قرار میگیرد
چهار ـ سنگ پلاک ( تزئیناتی ) : برای نما سازی در سطوح از سنگ پلاک استفاده می شود برای تهیه سنگ پلاک سنگ قله را در کارگاه سنگبری به ضخامتهای مورد نظر برش داده و سپس آن را تا حد جلا و آینه شدن ساب می دهند . سنگ تزئیناتی ارزان را از تراورتن و سنگهای گران قیمت را از گرانیت و مرمر انتخاب می کنند . سنگ پلاک را برای تزئینات داخل و خارج ساختمان و در کف ، دیوارپله ، کف پنجره ، کنار و زیر دیوار گچی و .وسایل تزئیناتی نظیر گلدان ، شمعدان ، جدول و جوی و غیره استفاده می کنند انواع سنگهای ساختمانی ایرانی ،عمده ترین سنگهایی که در عملیات ساختمانی در ایران بکار می روند عبارتند از :
گرانیت ، سنگ سبز توف کوارتزیت ، سنگ آهک تراورتن ، مرمر ، سرپانتین ، ماسه سنگ ، شیست که به توضیح :مختصری در مورد آنها می پردازیم
گرانیت : از انواع سنگهای آذرین بوده و بسیار سخت و محکم ، بادوام ، زبر و بسیار جلا پذیر است . ساب زدن و ،جلاپذیری از ساب معمولی و نمای سنگی تا مرحله اینه ای امکان پذیر است . گرانیت خرد شده را برای تهیه بتن زیر سازی جاده و راه آهن و سنگ ساختمانی آن را برای بناهای یادبود ، زیربنای تاسیسات ، تزئینات داخل و خارج ساختمان و کف سازی به کار می برند . از انواع گرانیت .ساختمانی می توان گابرو ، دیاباز ، که اصطلاحا به ان گرانیت سیاه هم می گویند نام برد
کوارتزیت : این نوع سنگ که اغلب با سنگ گرانیت نیز اشتباه می شود دارای وی?گیهای متفاوت است و از گرانیت سخت تر است این سنگ با ظاهر زبر و بلوری خود قابل شناسایی است . کوارتزیت را .بخاطر ظاهر ،زبر آن بیشتر در ساختمانهای ارزان قیمت و روستایی به کار می برند . رنگ آن بیشتر قهوه ای سوخته ، سرخ .خاکستری و قهوه ای است ماسه سنگ : این سنگها از نوع رسوبی هستند که از چسبیدن دانه های سیلیس به یکدیگر به وجود آمده اند . مواد این سنگ ممکن است ، سیلیس ، اکسید آهن و یا خاک رس باشد . سختی و دوام قطعات این سنگ بستگی به نوع چسب آن دارد . رنگ این سنگها معمولا خاکستری ، قهوه ای ، سرخ و ارغوانی است . ماسه سنگ کاملا سیمانی شده را ممکن است کاملا خرد نموده و در زیر سازی راه آهن و جاده .ها به کار برند . همچنین ماسه سنگ کوارتزی را به عنوان ماسه ریخته گری و ماده اولیه شیشه استفاده می کنند
سنگ توف : از انواع سنگهای خاکستر آتشفشان بوده که به علت چسبندگی کم ذرات آن در اثر هوازدگی پوسته پوسته .می شود و به صورت دانه های ریز از آن جدا می شود . این سنگ را به علت سبزی چشم نوازی که دارد در کار دیوار سازی پارک سازی و دیوارهای حایل استفاده می کنند
سنگ آهک : از انواع سنگهای رسوبی است و در سطح وسیعی از نظر اندازه ، قواره و شکل و رنگ وجود دارد . سنگ آهک را برای تزئینات داخل و خارج ساختمان ، دیوار ، تزئینات کف ، نماسازی .مجسمه سازی و ستون سازی به کار می برند .
تراورتن : این سنگ حاصل رسوبات جریانات آب گرم زیرزمینی می باشد . تراورتن به رنگهای سفید ، کرم و خاکستری وجود دارد ، این سنگ را برای نماسازی داخل و خارج ساختمان به کار می برند
مرمر : از انواع سنگ های دگرگون است که در رنگهای سفید ، خاکستری ، سیاه ، سبز ، قرمز ، زرد و ارغوانی می باشد. سنگ مرمر را برای تزئینات و نما سازی داخل ساختمان شامل ، کف ، دیوار و .کارهای هنری بکار می برند
شیست : سنگهای لایه لایه سیاه رنگ می باشند که از انواع سنگهای دگرگون هستند و به مصرف فرش کردن کف ، پیاده روها ، خیابانها ، باغها و پارکها می رسند . نکته ای که در پایان این مطلب قابل .ذکر است این می باشد که با توجه به معادن سنگهای ساختمانی
در ایران و استخراج انواع آن در ایران دارای مقام سوم و چهارم جهان می باشد

   


نظرات()   
چهارشنبه 5 مرداد 1390  04:23 ب.ظ    ویرایش: چهارشنبه 5 مرداد 1390 05:19 ب.ظ

شما می توانید به وسیله نور، فضایی را وسیع تر و یا كوچك تر نمایش دهید. برای این منظور كافی است نورپردازی ها را بر روی دیوارها و كنج های محیط انجام دهید. به این ترتیب اطراف محیط روشن تر از مركز شده و بزرگتر جلوه می كند. حال آنكه به عنوان مثال اگر در نورپردازی یك اتاق نشیمن تنها به منبع نورزایی برای روشن كردن منطقه ای كوچك در محدوده مبلمان بسنده كنیم، دامنه دید افراد محدود شده و در نتیجه فضا حتی كوچكتر از آنچه هست به نظر می آید.

طلوع خورشید با پراكنده شدن اشعه هایی همراه است كه مجموع آنها نور نامیده می شود. نور از جمله مهم ترین مواهب الهی است كه در زندگی بشر از ارزش بسزایی برخوردار است. در واقع هیچ عنصری در دنیا بدون وجود نور هویت دیداری ندارد. نور واسطه ای میان چشمان بیننده و محیط اطراف اوست یعنی در صورتی كه نوری به چشم ما نرسد تصویری در شبكیه تشكیل نشده و در نتیجه حس بینایی معنا و مفهوم كاربردی نخواهد داشت. ارزش واقعی نور هنگام تاریكی نمایان می شود. این تاریكی یا حاصل از غروب خورشید و تابش آن بر عرصه دیگری از گیتی است و یا در نتیجه خاموش كردن كلیدی از یك نورپرداز و یا سیستم نورپردازی است.


در طرح معماری
بناهای تاریخی ایران توجه خاصی به جلوه ها و کاربردهای نور روز شده و امروزه در قالب بازتاب سطوح شفاف، نورگیرها و روزنه ها، سایه روشن های ثابت و متغیر حاصل از آفتاب و… گاهی تا حد تعابیر فلسفی و اعتقادی به آن می پردازند. اما در بخش نورمصنوعی و نورپردازی کمتر به بررسی علمی و هنری دقیق و قابل اجرائی برای فضاهای موجود در معماری سنتی ایران برمی خوریم.

هرفضا با نور دو چهره می یابد ، روز و شب كه با تغییر مقدار نور، این دو با هم پیوند می یابند.

نور موضوعی است كه در هر دوره زمانی، احساس و مفهومی خاص به معماری و زندگی داده است.می توانیم بگوییم ،آن زمان كه آتش در آتشكده ها در عهد زرتشت مقدس بوده بخاطر نور و گرمای آن بوده است، بدین ترتیب نور نیز مورد ستایش قرار می گرفته است . حتی در دوره های بعد، كه اعتقاد به خورشید و پرستش آن وجود داشته است، نور بخاطر روشن نمودن عالم ،كه مسیر حركت زندگی را نشان می داده است، مورد توجه بوده است، و یك حس خدایی بودن را القاء می كرده است.
نور می تواند به عناوین مختلفی برای القاء مفهوم و هدفی مورد استفاده قرار گیرد، به عنوان مثال با ایجاد یك روزن و هدایت نور به موضوعی باعث تاكید در آن موضوع شویم، و یا با استفاده از حركت های ملایم و نرم نور یك حس روحانی را به فضا بدهیم كه در هنگام ورود به چنین فضاهایی یك احساس احترام و سرفرود آوردن به انسان دست می دهد، و انسان خود را در مقابل عظمت بی پایان و نامحدودی می یابد،و حقارت را در خود درمیابد.از تاثیر آن در كلیساها و مساجد بسیار مورد استفاده قرار گرفته است.مثلا با ارتفاع دادن به بنا و نور پردازی هایی بر روی سطوح مورد نظر این كار را انجام می دهند،و یا با استفاده از پنجره های واقع در دالان ها و نور پردازی مخصوص آنها باعث حركت و یادر هشتی ها باعث مكث شده اند، كه این مفهوم را می توان با حركت انسان در این دنیا و رسیدن به قیامت كه محل مكث است در ارتباط دید.

نور در معماری
:

از جمله علوم و هنرهایی که می توان به نقش نور در آن اشاره داشت ،هنر معماری
است که بحث مفصلی را در زمینه روند بهره گیری از نور طبیعی به خود اختصاص می دهد.درهنر معماری نور یکی از اجزایی است که کنار عناصر و مفاهیم دیگر از قبیل ساختار ،نظم فضایی، مصالح، رنگ و … مطرح می شود و در طراحی به عنوان یک عنصر مجزا باید نقش خود را ایفا کند. یکی از مهمترین مشخصه های نور طبیعی، توالی و دگرگونی آن در طول روز است که باعث حرکت و تغییر حالت در ساعات مختلف می شود. در تاریخ نقاشی توجه به نور در دوره امپرسیونیست ها دیده می شود. هنگامی که نقاشان آتلیه های خود را ترک می کردند و در زیر نور خورشید با نور طبیعی مشغول نقاشی شدند. از مشخصات این سبک توجه به رنگ و نور در ساعات مختلف روز و انعکاس رنگ های اشیاء مختلف در یکدیگر و تأثیر رنگ های پیرامونی و به کار بردن رنگ های خاص و ناب می شد.

نور و بشر:

نور نماد عقل الهی و منشأ تمام پاکی ها و نیکی ها است و خارج شدن انسان از تاریکی جهل و تابیده شدن نور معرفت در وجودش همواره یک هدف نهایی می باشد. در اثر تابیده شدن نور الهی به درون کالبد مادی، یعنی جایگاه نفس آدمی است که انسان به رشد و تکامل معنوی می رسد در نتیجه برای نمایش این تمثیل در معماری اغلب بناهای مذهبی ، نور به عنوان عنصری بارز و مستقل از سایر عناصر و مفاهیم به کار رفته در ساختمان به کار گرفته می شود به گونه ای که شعاع های آن به طور واضح در داخل کالبد مادی و تاریک حجم قابل مشاهده است. فضاهای عمیق و تاریک کلیساهای قرون وسطی و یا مساجداسلامی که با عنصر نور مزین شده اند به خوبی قادر به انتقال یک حس روحانی و معنوی می باشند.انسان در چنین فضاهایی که با نوری ضعیف روشن می شوند با مشاهده سایه های مبهم از اشیاء و احجام در ذهن خود به کامل کردن تصاویر پرداخته و با این عمل به نوعی خلسه فرو می رود که نتیجه آن یک حس نزدیکی به منبع وجود و هستی در درونش بیدار می شود.
دانستن روند بهره گیری از نور خورشید به اندازه روند شکل گیری مصالح و یا شکل های مختلف زیربنائی ساختمان جهت طراحی بسیار لازم می باشد.اولین تاریخی که ما از آن اطلاع داریم سده ی سوم هزاره چهارم ق.م می باشدکه در آن زمان جهت کسب نور و سایه از ایجاد اختلاف سطح در دیواره های خارجی استفاده می کردند. در شهر سوخته از هزاره های سوم و دوم ق.م از روی آثار خانه هایی که دیوار آنها تا زیر سقف باقی مانده بود می توان استنباط کرد که هر اطاق از طریق یک در به خارج ارتباط داشته و فاقد پنجره بوده اند، در دوره عیلام در حدود 1300 و 1400 ق.م نیز نمونه ای از پنجره های شیشه ای بدست آمده که شامل لوله هایی از خمیر شیشه می باشد که در کنار هم و در داخل یک قاب جای می گرفته و بطور حتم جهت روشن کردن داخل بنا مورد استفاده بود.

نور احساس و معماری:

چرا كاندینسكی صدای فلوت را به رنگ خاكستری درخشان نسبت می دهد؟ خیابان در تاریك روشن سحر چه احساسهائی را می تواند بر انگیزد؟ و چطور این احساس ها در حضور هزاران هزار نوری كه از پائین ساختمان به نوك آن می تابند و فضای دهشتناك یك جنگل سنگی را پدید می آورند تغییر می كنند؟ چرا مشاهدة سوسوی چراغ كلبه ای در دور دست ها امید می آفریند؟ یا چگونه لبخندی انعكاس تلالؤ نور بر سطح آب را تداعی میكند؟ و مثالی ساده تر، چگونه چهره مان تغییر می كند هنگامی كه در پرتو نور مشعلی قرار می گیرد؟
نور شفافترین، نرمترین، آسانترین و ارزانترین مواد ساختاری موجود در تولید كیفیت ها و اشیای مورد نیاز محیط انسانی است. چیزی است كه امكان شخصیت سازی و حیات بخشیدن به فعالیتهای روزمره و باز نمائی زندگی در تصورات و حالات روانی متغیر را فراهم می سازد. نور می تواند در فضائی خشن و بی روح همچون مبلی راحتی از ما استقبال كند. به همین دلیل نور مناسب ترین مادة ساختاری است كه می تواند به فعالیتهای روزمره ما شكل، زیبائی، لذت و راحتی ببخشد.
نور میتواند امكان خلق سیستمهای محیطی هوشمند و سازگار را در بازسازی محیط مصنوع در اختیار ما بگذارد. كلیسای تادائو آندو نمونه مناسبی برای نشان دادن این سیستم هاست.
استفادة بیانی از نور به شكلی نمادین، فراگیر، خشنودكننده، ساده و غریزی و در عین حال ابهام آمیز برای گشودن پنجرة دنیای خیالهای بشری، بزرگترین وظیفة نور پردازی در عصر ماست.
در سالهای اخیر نورپردازی بیرونی هویت جالبتری ارائه كرده است؛ از تازگی در خور توجه دكوراسیون شهری، خصوصاً در مراكز مشهور تاریخی یا تجاری و فرهنگی، تا بازگشت به نقش ایجاد احساس امنیت در شهرها، همان حس قدیمی و آشنائی كه آتش اولین بار به جامعه انسانی بخشید.
هنوز هم مؤثرترین واسطه درك ما نسبت به هستی و تجربیات زندگی روشنائی باز هم روشنائی است. امواج گرم و مهربان نور سپیده دم همچون ترنم نی لبكی است كه نرم نرمك فضا را از هارمونی لطیف طیفی نقره فام می آكند و با نوازش پوست خفته زندگی نوید شروع دیگر و شوری دیگر را می دهد.

نور و معماری

نورپردازی و نمانور، اولین شرط برای هر نوع ادراك بینایی است . در تاریكی مطلق ، ما نه فضا را می توانیم ببینیم و نه فرم و رنگ را . اما نور تنها یك ضرورت فیزیكی نیست . بلكه ارزش روانشناختی آن یكی از مهمترین عوامل زندگی انسانی در همة زمینه هاست . موریس لاپیدوس (Morris Lapidus) می گوید «انسانها مانند پشه هستند . هر كجا نوری باشد به سمت آن هجوم می برند بدون اینكه بدانند چرا. چه بخواهیم و چه نخواهیم به سمت روشنایی می رویم . نور، ما را به خود جذب می كند » . نور همیشه علاوه بر استفادة كاربردی دارای ارزش نمادین نیز بوده است . نور جزیی از ذات زندگی بوده و در بسیاری از فرهنگ ها نور ، یا خورشید ، به عنوان منبع نور ، عنصری خدایی محسوب می شده و آن را ارج می نهاده اند.
در مصر باستان نیز نور دارای اهمیتی ویژه بوده است. بنا به موقعیت سرزمین مصر ، شدت نور و در نتیجه تضاد میان سایه و روشن بسیار زیاد می باشد .
فرم های صریح و هندسی كه در معماری مصر از آن استفاده می شده است با گوشه های تیز و دقیق در زیر نور شدید اثری خاص داشته اند .
معماری بازی هنرمندانه دقیق و خیره كننده مجموعه ای از اجسام ساخته شده در زیر نور است . چشم های ما برای این آفریده شده اند كه فرم ها را زیر نور ببینیم :" این سایه و روشن هاد كه فرمها را در مقابل ما برهنه می سازند . مكعب، مخروط، كره ، استوانه و هرم اولین فرمهائی هستند كه نور آنها را به ما عرضه می كند . تصاویر آنها ناب ، ملموس و صریح هستند.
اما در معماری مصر بازی نور و سایه تنها محدود به فرم های بزرگ اولیه نیست . سطوح این احجام از نقوش برجسته ای پوشیده شده اند كه با كمال ظرافت نقش پردازی و بر سنگ تراشیده شده اند و به این ترتیب پدیده سایه- روشن در اینجا در مقیاسی كوچكتر نیز تكرار شده است. برای مصریان وجود ذات خداوندی برای بشر غیر قابل دسترس و نامرئی بوده است پس به ناچار بایستی در تاریكی باشد . راه رسیدن به این خداوند بایستی از روشنایی به تاریكی ختم شود با كمك چنین پدیده های نوری كمی واضح تر می شده است. از طریق انتخاب محل صحیح ساختمان با توجه دقیق به مسیر خورشید ، از نورآن به ترتیب استفاده می شد كه شعاع خورشید در زمانی معین تشكیل یك محور می داده و محل خاصی را روشن می ساخت و جاهای دیگر را در تاریكی باقی می گذاشت . ژان لوئی دوكانیوال Jean- Louis de Canival روشنائی مجسمه های معبد خفرن را به این ترتیب توصیف می كند : «نور از پنجره های كوچك بین دیوار و سقف به داخل و به تك تك مجسمه می تابید و به وسیله سنگهای كف كه مرمر سفید سیقلی بودند به ترتیب منعكس می شد كه نوری كاملاً محو و فاقد جهت ، فضا را روشن می كرد و ستونها و دیوارها كه از گرانیت سرخ بودند در تاریكی باقی می ماندند». مجسمه های خدایان زیاد بودند و این تاریكی نیز بیشتر بر اسرار آمیز بودن دنیای آنها تأكید می كرده است . تنها اشخاص معدود و منتخبی اجازه ورود به این بخش معبد را داشته اند و می توانستند چنین چیزی را كه از دیدگاه امروز نمی توان به سادگی آن را هنر خواند بلكه بایستی آن را سعی در بیان بصری یك تركیب روحانی – مذهبی نامید ، از نزدیك ببینید . استفاده این چنین از نور به ترتیبی كه گفته شد به عمد بوده است و در خدمت تقویت و مادیت بخشیدن به ایده اصلی بكار می رفت.
معابد یونانی چنانكه گفتیم بیشتر مجسمه وار بودند و اثر آنها می بایستی بیشتر بر فضای آزاد جلوی محراب كه در میان آن نیز قرار داشت ، انجام می شد . به این ترتیب جای تعجبی هم باقی نمی ماند كه بیشتر این فضاهای داخلی تنها یك روزنه یعنی تنها یك در به خارج داشتند . در بسیاری از معابد یونانی نیز باروشی شبیه به مبعد خون با استفاده از یك آب نما كه در فاصله بین مجسمه و در ورودی ساخته می شد نورپردازی مجسمه را اصلاح می كردند . نوری كه به داخل می تابید با برخورد به سطح آب منعكس می شد و مجسمه را روشن می ساخت . در فضاهائی كه احتیاج به نور بیشتر داشتند ، یونانیان از نور سقف استفاده می كردند : بخشی از سقف را با ارتفاع بیشتر ساخته و از فضائی كه به این ترتیب به وجود می آمد برای تاباندن نور به داخل استفاده می كردند.

نمونه های مشابه

نمازخانه سارین در MITیک نمونه عالی از کاربرد دراماتیک نور روز است . نمازخانه که بوسیله نور روز روشن شده توجه را به محراب و زمینه مجسمه آن معطوف میدارد ، که بصورت دراماتیکی توسط نور گیر سقفی بزرگی از بالا روشن شده است . انوار مواج نور از آبنمای اطراف دیوارهای مدوربازتاب میابند. چشم از گذر ورودی محصور شده با دیوارهای نیمه شفاف خود را از محیط خارج با محیط ملایم داخل تطبیق میدهد.
در این نمازخانه فضای ورودی تطابق چشم را از محیط روشن خارج به محیط ملایم داخل فراهم میکند.

کلیسای کریستال

کلیسای کریستال شاید یکی از برجسته ترین و عجیب ترین ساختمانهای قرن میباشد . پوسته کلسیا شامل پانلهای شیشه ای 6 تا 9 میلیمتری میباشد که با نقره روکش شده است . روکش فوق انتقال نور را 82 درصد و اشعه حرارتی را 80 درصد کاهش میدهد ، ولی شفاف بوده و امکان دید واضح را به خارج و نیز ارتباط حیاتی با طبیعت فراهم میسازد . اسکلت نگهدارنده به رنگ سفید است که با دقت به شکل مشبک طراحی شده که بطور موثر نور روز را یکنواخت کرده و از درخشش آن جلوگیری میکند.
نور روز از بالای ساختمان و همچنین از قسمتهای پایین آن وارد شده از کف و سایر سطوح بازتاب میشود. این ساختمان طوری قرار گرفته که نور خورشید اکثرا" از پشت سر جمعیت نشسته وارد میشود و بنابراین خیرگی که مانع دید خوب است کاهش میدهد . خنک کردن فضا بوسیله جریان طبیعی هوا از طریق پانلهای شیشه ای و درها انجام میگیرد . بطوری که از وسایل مکانیکی خنک کننده استفاده نمیشود . در زمستان حرارت خورشیدی به سیستم گرمایش کمک کرده ولی در تابستان به حدی ملایم است که ایجاد گرمای زیاد نمیکند.

موزه هنری کیمبل:

از زیباترین ساختمانها در جهان است که در زمره کلاسیکهای تمام دوران است معمار آن لوئیس کان است که به دلیل حساسیتش نسبت به نور در طراحی به شاعر نورپرداز معروف شده است. این موزه چکیده تمام طراحیهای خوب نور پردازی میباشد.
از قدیم نور پردازی موزه های هنری با شک و تردید همراه بوده است زیرا اشعه ماورائ بنفش موجود در نور خورشید تاثیر مخرب بر عناصر موجود در آن بخصوص در نقاشیها دارد ، کان برای این کار ملایمترین نور را انتخاب کرد که اولا" تاثیر مخرب نداشته باشد و دوما" در صورت وجود به کمترین مقدار باشد.
این موزه از یک سری طافهای مدور بتونی متصل به یکدیگر تشکیل شده است که یک نور گیر سقفی شفاف در امتداد برامدگی هر طاق قرار دارد. نور از طریق اتصالات نور طبیعی معلق که زیر نورگیر سقفی است بازگرداننده و تسویه میشود . اتصالات شامل قابی است که صفحه ای فلزی به آن متصل شده و دارای سوراخهای ریز است که اجازه نفوذ مقداری نور را داده تا هر گونه کنتراست شدید ممکن بین قسمتهای تحتانی اتصالات و اطراف آن را تعدیل کند .

فضای ورودی موزه کیمبل که در آن نحوه هرس درختان طوریست که برای انتقال دید از محیط بسیار روشن خارج به محیط داخل به صورت چتر هرس شده اند.

مدرسه ولکام تگزاس:

نورگیریهای سقفی وقتی روشنایی الکتریکی هماهنگی خواهند داشت که از آنها به طیق غیر مستقیم همراه با روشنایی الکتریکی استفاده شود نمونهای از ان را می توان در این مدرسه پیدا کرد.

ساختمان تحصیلات نیوگلند:

درختان ، بوته ها و پیچکها برای تصفیه کردن روشنایی طبیعی نور استفاده میشود که در این میان درختان کاشته شده در محیط خارج روبروی پنجره ها وسیله موثری جهت پیشگیری درخشش بیش از حد نوراند.

نورگیرهای سقفی:

نورگیرهای سقفی ابزار بسیار خوبی برای گردآوری و دریافت مقدار زیادی نور از دهانه کوچکی میباشند، حتی در شرایط آسمان تمام ابری میزان روشنایی آنها چند برابر مقدار روشنایی است که به سطح عمود پنجره میتابد.
نورگیرهای سقفی ابزار موثری جهت رساندن روشنایی به عمق فضاهای داخلی میباشند حتی میتوان برای استفاده از نور روز در طبقات پایین ساختمانهای چندین طبقه از طریق کاربرد چاههای مرتفع و ابزارهای منعکس کننده استفاده کرد.

مدرسه مونت رز:

شرایطی که این مدرسه در آن قرار گرفته است طوری است که در تمام ساعات روز آفتاب میدرخشد و چون پوشش گیاهی در این منطقه کم است درخشندگی بیش از حد هم وجود دارد.
نور از طریق نورگیریهای سقفی گنبدی شکل پلاستیکی و پنجره با سایه بان خارجی با قابلیت انتقال 20درصد وارد کلاس میشود.خیرگی حاصل از پنجره به وسیله حفاظ چوبی و کف پوش ضد بازتاب کنترل میشود.

نورگیر کلرستوری:

نحوه اسقرار عمودی است و نسبت به نورگیرهای سقفی که بصورت افقی هستند نور کمتری را دریافت میکنند که با تعیین موقعیت آنها و یا به وسیله احداث سایه بان در آن میتوان از تابش مستقیم آفتاب به داخل جلوگیری کرد.

مدرسه طراحی هاروارد:

ساختمان بحث برانگیزی است که طرح فضای داخلی آن دارای موافقین و مخالفینی است.
مهمترین فضا استودیوعظیمی است که دانشجویان طراحی از طلوع تا غروب خورشید دارند کار میکنند.
فضای استودیو شامل پنج سطح پلکانی است که نیمه نیمه روی هم قرار دارند که سراسر آن به وسیله کلرستوریها و سطوح سقف پوشش داده میشوند که جهت آنها رو به شرق میباشند در حالی که کنترل نور خورشید در برخی از فسمتها در ساعاتی عملا" ممکن نیست اما روشنایی فضای داخلی بصورت شگفت انگیز مطلوب است. نور از طریق کلرستوری به داخل رسیده و در عین حال سطوح سقف مانع دید به روشنایی آسمان میشود.
در معماری آغاز مسیحیت و نیز در معماری بیزانس همواره تلاش می شده است هر چه بیشتر به فضای داخلی جنبه روحانی داده شود و فضایی رؤیایی بیافرینند و روشن است كه نورپردازی در این راه نقش عمده داشته است . برای نمونه به بررسی كلیسای ایا صوفیه در استانبول می پردازیم . بخش پائین گنبد اصلی – كه در واقع سقف اصلی كلیسا است و قطری بیش از 30 متر دارد- به تمامی از پنجره های نزدیك به هم تشكیل شده است و به بیننده این احساس را می دهد كه گنبد با تمام عظمتش در هوا به صورت معلق ایستاده است . نوری كه از این پنجره ها و نیز از پنجره ها ی بخش بالای ساختمان به داخل می تابد به فضای داخل حال و هوائی كاملاً بیگانه با دنیای مادی می دهد .
ایده اصلی سبك گوتیك كه «ساختن بخشی از آسمان در روی زمین» بود فضائی غیر مادی طلب می كرد. دو عامل می توانستند در حل این مشكل كمك كنند . عامل اول انتقال باربر ساختمان به بیرون بود. و نور پردازی مناسب را می توان عامل دوم دانست . ابعاد عناصر سازه ای در درون را تا حد امكان كم كردند و به این ترتیب توانستند كه در سطوح آزاد شده پنجره های بسیار بزرگ بكار گیرند. نوری كه از بخش بالای دیوارهای ناومیانی به داخل می تابد چنان شدید است كه در این بخش هیچ قسمت تاریكی باقی نمی ماند . بیننده واقعاً خیال می كند كه سقف میانی بالای سر او معلق است. به عكس بخش پائین ناومیانی نیمه تاریك است . دو ناوكناری با داشتن ابعاد لازم برای عناصر سازه ای در قسمت پائین دیوارهایشان امكان چنین نورپردازی ای را نمی دهد . انسان در این قسمت خیال می كند كه در فضای نیمه تاریك زمینی ایستاده است و وقتی به بالا نگاه می كند «آسمان » روشنی را كه جایگاه هر آنچه كه خدائی است می بیند . سقف كلیسا می بایستی«سقف بلند و معلق» آسمان را القا كند و در همین راستا است كه در سقف تیره رنگ كلیسای سن شاپل Sainte-Chapelle در پاریس نیز ستاره های طلائی رنگ نقاشی شده است.

نور پردازی در كلیسای گوتیك بر طرح كلی خدایی تأكید می كند.

در كلیساهای ساختة پالادیو نیز نورپردازی یكی از عوامل اصلی در شكل پردازی فضای داخلی است . پنجره ها به گونه ای در نظر گرفته شده اند كه درجمع نوری كه از پنجره ها به داخل می تابد بر روی سطوح وسیع و سفید رنگ دیوارها منعكس شده و فضای داخل را با نوری تأثیر گذار و شخصیتی ویژه ، روشن می سازد . درست در تضاد با كلیساهای اواخر دوران گوتیك كه حال و هوائی كاملاً سختگیرانه دارند كلیساهای پالادیو در انسان ایجاد راحتی می كنند و گرما می بخشند. پالادیو از نور تنها برای ایجاد حال و هوای خاص استفاده نكرده است بلكه نورپردازی را وسیله ای برای تأكید بر طرح كلی فضائی آن قرار داده است .
فضا در سبك باروك پر از تضاد است و بایستی حواس را بفریبد. در انجا نیز نورپردازی بسیار مهم است ، ترتیب دادن متناوب بخش روشن بخش هائی كه در سایه هستند باعث می شود كه تصور عمق تقویت گردد. بیننده خیال می كند كه فضا تا بی نهایت ادامه دارد . سازه ساختمان با نورپردازی مناسب به صورتی «غیر خوانا» در می آید و تمامی ساختمان حالتی خیال برانگیز به خود می گیرد . در این دوره بخصوص در بناهای آخر دوران باروك استفاده از نور مستقیم نیز رایج بود . اغلب در این ساختمانها بیننده تقریباً نمی توانست پنجره ها را ببیند و روشنائی فضای داخلی از انعكاس نور روی دیوارها تأمین می شد.
استفاده از ترفندهای گوناگون نوری برای تقویت قدرت خیالپردازی از دوران باروك تا امروز معمول بوده است . در معماری مذهبی با استفاده از فرم های خاص و نور پردازی متناسب با آن پدیده هایی بینایی به وجود می آید كه از نظر ادراكی دقیقاً قابل تعریف نیستند و جای تعبیر و تفسیر دارند و گذشته از آن حال و هوائی عرفانی به انسان می دهند.
روزنه های عمودی – درها و پنجره ها – می توانند علاوه بر عملكرد به عنوان منبع نور ، وسیله ای ارتباطی نیز بین داخل و خارج باشند اما پنجره های سقفی بیشتر جنبه نوری دارند و كمتر وسیله ارتباطی با بیرون هستند . درست به همین علت است كه نورپردازی از طریق پنجره سقفی دارای اثری ویژه است . تمامی توجه به چیزی جلب می شود كه در این نور قرار گرفته است و از طریق این نور نوعی مركزیت پیدا كرده است . این یكی ازدلایل استفاده از نور سقف در كلیساها و موزه ها است . یعنی درست مكانهائی كه در آنها نه تنها نیازی به ارتباط بینایی بین داخل و خارج نیست كه اغلب این ارتباط نامطلوب نیز می باشد.
نورپردازی طبیعی از بالا ، كنزو تانگه ،جام تعمید در كلیسای جامع توكیو ، 1964 ، ژاپن ،تابش نور به درون و نگاه به بیرون به دلایل مختلف امروزه نیز ممكن است این تمایل وجود داشته باشد كه روزنه ها به گونه ای طراحی شوند كه نور از آنها وارد شود اما امكان دید به ما از بیرون وجود نداشته باشد . در ساختمانی كه گوردن بونشافت Bunshaft Gordon برای مركز نگه داری كتب و دست نوشته های ارزشمند وابسته به كتابخانه دانشگاه ییل ساخته است ، دیوارهای خارجی از صفحات بزرگ و بسیار نازك مرمر سفید پوشیده شده اند و درست به مقداری نور از آنها می گذرد كه داخل سالن روشن باشد اما نور به شدتی كه بتواند باعث خسارت به این گونه كتابها بشود ، نباشد
معمار انقلابی فرانسه اتین لوئی بوله یكی از استادان مسلم نورپردازی در معماری به حساب می آید . او در پروژه اش برای یاد بود نیوتن كه با تركیبی از فرم های اولیه طراحی شده ، به وسیله نور حال و هوائی مذهبی به وجود آورده است (1784). در بخش بالای كره سوراخها به ترتیبی در نظر گرفته شده اند كه تمامی نوری كه از سوراخها به داخل می تابدبه وسط كره ) یعنی جائی كه می بایستی مجسمه یا لوحه یادبود نیوتن قرار گیرد)بتابد . به این ترتیب نیوتن در قسمت روشن وسط قرار دارد و گرداگرد آن تاریكی به عنوان نمادی از مجهولات و بر بالای سر او كهكشان كه به وسیله سقف كروی و سوراخهای روشن به جای ستارگان نشان داده شده است .
نمونه دیگر استفاده از آب و آئینه ، كلیسائی است كه ریچارد نویترا در گاردن گروو Garden Grove در كالیفرنیا ساخته است. یك دیوار طولی بنا از شیشه است و دیوار دیگر از آئینه در كنار دیوار شیشه ای یك آبنما ساخته شده است بطوری كه نور بر روی سطح این آب منعكس شده وارد بنا می شود و سپس در آئینه منعكس شده و باز می گردد.
در ساختمان جدید «بانك هنگ كنگ و شانگهای » در هنگ كنك كه نورمن فاستر آن را ساخته است سعی شده تا با استفاده از یك آئینه مقعر غول آسا سالن ورودی را كه در داخل ساختمان قرار دارد و بیش از سی متر ارتفاع دارد روشن كنند. با استفاده از یك آئینه كه در بیرون ساختمان است ابتدا نور به داخل ساختمان منعكس می شود و سپس با استفاده از آئینه دوم نور 90 درجه تغییر جهت پیدا كرده و از بالا به داخل سالن ورودی تابانده می شود.
این نوع نور پردازی بخصوص در ساختمان موزه ها هر روزه مورد استفاده بیشتری قرار می گیرند و این به دو دلیل است : یكم اینكه امروزه همه خواستار نور طبیعی هستند به این دلیل كه این نور برای شناسائی رنگها به مراتب بهتر از نور ساختگی است . دوم اینكه نور باید درست در جهتی تابانده شود تا نور نتواند چشم بیننده را آزار دهد .

مسجد شیخ لطف الله اصفهان:

این مسجد از شاهکارهای دوره صفوی است . در این مسجد ورود نور از راه روزنه های است کوچک، بر فراز گنبد خانه که حالتهای گوناگونی را در طول روز ایجاد میکند از آنجا که به علت گردش نور خورشید تابش نور در طول روز فقط در تعدادی از این روزنه ها میتابد فضای داخلی مسجد در هر ساعت روز حال و هوای متفاوت و مخصوص به خود دارد . این مسجد به علت ورودی خاص آن که از طریق عبور از فضاها و راهروهای نیمه تاریک به فضای اصلی صورت میگیرد نور فضای داخلی مسجد حالتی استثنائی به آن میدهد.


   


نظرات()   
یکشنبه 15 خرداد 1390  08:03 ب.ظ    ویرایش: چهارشنبه 1 تیر 1390 08:55 ق.ظ

گنبد آجری

آجر به عنوان مصالح

مشخص نیست که آجر برای اولین بار از چه زمانی مورد استفاده قرار گرفته است؛ گمان می‌رود انسان‌های اولیه با مشاهده پخته شدن گل مجاور اجاق‌های خود و دیدن اینکه گل پخته شده سختتر از کلوخه‌های کنار خود می‌گردید پی به خواص و روش تهیه آجر برده باشند.
آجر همچنین به عنوان یکی از مصالح ساختمانی
از دیرباز مورد استفاده بوده‌است. مصرف آجر به عنوان مصالح ساختمانی در ایران سابقه باستانی دارد. از بناهای باستانی مشهوری که در ساخت آن از آجر استفاده شده می‌توان به طاق کسری اشاره کرد.

گنبد در معماری

گنبد، یکی از انواع پوشش‌هایی است که برای پوشاندن سقف یک مکان می‌تواند مورد استفاده قرار بگیرد. پس در درجه اول، کاربردی کاملا ساختمانی دارد. اگر بخواهیم بحث را ساده کنیم باید بگوییم سقف یا پوشش یک فضای معماری، می‌تواند تخت یا منحنی (قوس دار) باشد. پوشش تخت یا مسطح، همین پوششی است که هم اکنون به طور معمول در ساختمان‌های مسکونی عادی مورد استفاده قرار می‌گیرد. پوشش غیر تخت، انواع گوناگونی دارد، مثل گنبد و انواع دیگر پوشش‌هایی که در آن از قوس‌ها و منحنی‌های دیگر استفاده می‌شود.
گنبد از نظر هندسی از دوران یک قوس حول محور عمود به وجود می‌آید.
در دوره های قبل، پوشش دهنه های بزرگ توسط گنبد های سنگی و آجری انجام می‌گرفت لیکن طرز عملکرد این گونه گنبدها از نقطه نظر مقاومت مصالح و ساختمان به صورت علمی‌روشن نبود و اجرای این نوع پوشش ها بر روی تجربیات شخصی متکی بوده و غالبا هنر سازندگان این نوع سقف ها به شاگردانشان به ارث می‌رسیده است، نتیجه این هنر، نسل به نسل از استاد به شاگرد منتقل میگردید بدون اینکه در ماهیت علمی ‌آن مطالعه ای انجام شود.
در سالهای اخیر مطالعات زیادی راجع به
ساختمان های قدیمی ‌ایران که مسلما شامل تعداد بسیاری از این نوع قوس ها و گنبدها است، انجام گرفته است که در نتیجه یک نوع کنجکاوی در مورد عملکرد این گونه بناها از نقطه نظر مقاومت مصالح نیز به وجود آورده است. این نوع فرم ها در زمان خود با مصالح موجود آن زمان فقط قادر به تحمل فشار بوده و در صورت نبودن مصالحی که بتواند تحمل کشش و در نتیجه قابلیت تحمل لنگر خمشی را داشته باشد منحصر بفرد بوده است. امروزه وجود فولاد که دگرگونی هایی در فرمهای ساختمانی بوجود آورده، باعث شده گنبدهای آجری که در زمان خود از شاهکارهای معماری و ساختمانی محسوب می‌شد در بوته فراموشی قرار گیرد.
در بعضی موارد گنبدها کاملا شکل کروی ندارند بلکه ترکیبی از فرمهای مختلف هستند.

رشد گنبد در دوران ساسانی

گنبددر دوران اشکانی و سپس ساسانی، استفاده از تاق وگنبد رواج بیشتری پیدا کرد و ابداعات مهمی در این زمینه صورت گرفت. در کاخ فیروز آباد استان فارس، که ساخت آن را به اردشیر بابکان نسبت می‌دهند، سه تالار بزرگ با استفاده از گنبد ساخته شده‌اند که قطر دهانه هرکدام از این گنبدها کمی بیش از سیزده متر است. از دیگر نمونه‌های مهم گنبدهای ساسانی می‌توان از گنبد کاخ سروستان نام برد که مربوط به دوران بهرام گور پادشاه ساسانی است و از آن به عنوان قدیمی‌ترین گنبد آجری در ایران نام می‌برند.
استفاده گسترده از فرم گنبد در ایران، باعث به وجود آمدن ابداعاتی شد که مورد استفاده معماران سایر نقاط دیگر جهان نیز قرار گرفت.


   


نظرات()   
یکشنبه 15 خرداد 1390  07:47 ب.ظ    ویرایش: - -

معماری هنر و دانش طراحی بناها و سایر ساختارهای کالبدیست. تعاریف جامع تر، بیش‌تر معماری را شامل طراحی تمامی محیط مصنوع از طراحی شهری و طراحی منظر تا طراحی خرد جزییات ساختمانی و حتی طراحی مبلمان می‌دانند. طراحی معماری در اصل استفاده خلاقانه از توده، فضا، بافت، نور، سایه، مصالح، برنامه و عناصر برنامه ریزی مانند هزینه، ساخت و فناوری است به منظور دستیابی به اهداف زیباشناختی، عملکردی و اغلب هنری. این تعریف، معماری رااز طراحی مهندسی که استفاده خلاقانه از مصالح و فرمها با بهره گیری از ریاضیات و قواعد علمی است، متمایز می‌کند.
هدف کلی معماری مدرن این است که برای انسان محل سکونتی جدید ایجاد کند. این سکونتگاه جدید باید نیاز به شناسایی را برآورده سازد و بدین ترتیب تجلی «رابطه دوستانه» جدید بین انسان و محیط زیست او باشد. لو کوربوزیه در سال ۱۹۲۳ نوشت: «مسئله خانه، مسئله عصر است.»، «تعادل اجتماع به این مسئله بستگی دارد. معماری، در این دوره نوسازی، نخستین وظیفه‌اش تجدید نظر در ارزش‌ها و عناصر تشکیل دهنده خانه‌است.»
میس ون دروهه درباره ی معماری می گوید: معماری زمانی آغاز می­شود که شما دو آجر را با دقت پیش هم می­گذارید. معماری چیزی جز تمنای زمان برای فضایی زنده متغیر و جدید نیست. درست است که معماری بر روی حقایق مسلم بنا گردیده است اما زمینه کار اساسی آن تسلط معانی است. معماری، اراده زمان است که به فضا تبدیل شده است. زنده، شاداب و جدید
هنر معماری

   


نظرات()   

هنر معماری